бах

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг

1.
Сэтгэл ханамж, баяр баясгалантай байдал
2.
Бусдын мууд сэтгэл ханах байдал

IIнэр үг

1.
амьтанБиедээ олон бялцруутай нэг зүйл хоёр нутагтан

IIIнэр үг

1.
анагаах ухаанГүйлсэн булчирхайн үрэвсэл.

IVнэр үг

1.
Цээжээр юмуу, хэвлээр гэнэт хүчтэй хатгаж өвдөх эмгэг, зүрхний багтраа.

Vнэр үг

1.
Модны хатуу ур цулцан
2.
Модондоо нэвчиж, хатаж хатуурсан давирхай

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	бах
Харьяалахын тийн	бахын
Заахын тийн	бахыг
Өгөх орших тийн	бахад
Гарахын тийн	бахаас
Үйлдэхийн тийн	бахаар
Хамтрахын тийн	бахтай
Чиглэхийн тийн	бах руу
Олон тоо	бахууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

бах нь ханах — бусдын мууд сэтгэл нь ханах
бах мэлхий — бялцруут мэлхий
модны бах — модны ур
бахтай мод — давирхайтай мод

Хэлц үг

бах нь ханах — бусдын мууд сэтгэл нь ханах
Долгорын зовж шаналж байгааг хараад Должин бах нь ханаж дотроо хязгааргүй баярлавч Итгэлтээс айгаад энэ бүхнийг мэдэхгүй хүн болж нүдэн балай, чихэн дүлий мэт явдаг байжээ (Ч.Лодойдамба, Тунгалаг тамир).
бах тав болох — сэтгэл хангалуун болох
Иймд эдүгээ цэргүүд нь замын гудаст дайралдсан айл амьтнаас эмээл, хазаар, хоол, хүнс, дээл хувцсыг дур мэдэн булаан авав. Эзэн хүнтэй нь маргаан тэмцээн болж байхыг харвал Баяр гүн ягир яндан морин дээрээ ташаа тулан хөндлөн сууж ид бах тав болохоос биш, цэргүүдэд буруу үл өгнө (Д.Намдаг, Цаг төрийн үймээн).

Хоршоо үг

бах тав — сэтгэл ханамж
ид бах — бах тав
хөөр бах — баяр цэнгэлтэй сэтгэл дүүрэн байдал

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.