бэлтгэл

нэр үг/peɮtʰɡeɮ/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠪᠡᠯᠡᠳᠬᠡᠯ

Тайлбар

нэр үг

1.
Бэлтгэх үйлийн нэр;
2.
Урьдчилан бэлдсэн юм, нөөц, нөөцөлсөн юм
3.
Бэлтгэн нийлүүлэх ажил, алба
4.
үйл ажиллагаанд бэлэн болсон байдал (ялангуяа цэргийн үйл ажиллагаа)
5.
мэргэшсэн ур чадварт хүргэх үйл ажиллагаа
6.
зорилгодоо хүрэхийн тулд урьдчилан зохицуулах үйл ажиллагаа

Ойролцоо үг

бэлэн байдал бэлтгэлжилт сургалт сургуулилт давтлага дайчилгаа

Англи утга

нэр үгpreparation; training

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	бэлтгэл
Харьяалахын тийн	бэлтгэлийн
Заахын тийн	бэлтгэлийг
Өгөх орших тийн	бэлтгэлд
Гарахын тийн	бэлтгэлээс
Үйлдэхийн тийн	бэлтгэлээр
Хамтрахын тийн	бэлтгэлтэй
Чиглэхийн тийн	бэлтгэл лүү
Олон тоо	бэлтгэлүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

бэлтгэл сайтай — бэлтгэлтэй
эм бэлтгэл — урьдчилан бэлдсэн эм
нөөц бэлтгэл — нөөцөлсөн юм
мал бэлтгэл — мал бэлтгэн нийлүүлэх ажил
ноос бэлтгэл — ноос бэлтгэх ажил, ноос худалдан авах ажил
түүхий эд бэлтгэл — түүхий эд бэлтгэх ажил

Хэлц үг

Бэлтгэл сайтай ажил
Билүү сайтай хутга
Бэлтгэл сайтай бол явдал бүтнэ
Билүү сайтай бол хутга хурцадна
Бэлтгэл сайтай бол явдал бүтэлтэй
Бэлчээр сайтай бол мал таргатай
Бэлтгэл сайтай өвөлжөө дулаан
Бэлчээр сайтай мал тарган
Бэлтгэл сайтайн бэл их
Билүү сайтын хутга хурц
Бэлтгэл сайн бол ажил сайн

Зүйр цэцэн үг

Бэлтгэл сайтын бэл их
Бээлийтэй бол дулаан
Бэлтгэлтэй бол хурдан

Товчилсон үг

АБКБ — Армийн Бэлтгэл Командын Байр
ББС — Байлдааны Бэлтгэл Сургууль
БКБ — Бэлтгэл Командын Байр
БХ — Бэлтгэл Хүч
ОУБХ — Олон Улсын Бэлтгэл Хороо

Үгийн гарал

бэлтгэх (beltgex, “to provide, to prepare”) + -л (-l)

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.