даалуу

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг

1.
тоглоомЯс, мод зэрэг хатуу зүйлийг дөрвөлжлөн засаад нэг талд нь улаан цагаан өнгөөр ялган хоёроос арван хоёр нүх гаргаж хийсэн жаран ширхэгтэй нэгэн төрлийн тоглоомын пай; жаран хар
2.
тоглоомМөн тоглоомын арван хоёр нүхтэй мод

IIнэр үг

1.
ургамалБаширтан овгийн, олон наст өвс.

нэр үг

1.
жижигхэн тэгш өнцөгтэй, тоглоход ашигладаг зүйл.

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	даалуу
Харьяалахын тийн	даалууны
Заахын тийн	даалууг
Өгөх орших тийн	даалууд
Гарахын тийн	даалуунаас
Үйлдэхийн тийн	даалуугаар
Хамтрахын тийн	даалуутай
Чиглэхийн тийн	даалуу руу
Олон тоо	даалуунууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

даалуу авах — даалуудах
даалуу өрөх — а.тоглохын өмнө засч бэлтгэх; б.даалуудах
даалуу тавих — даалуудах
даалуу тоглох — даалуугаар наадах
даалуунд хорхойтой — даалуу тоглох дур шуналтай, хүсэлтэй
мөрийтэй даалуу — хожилд мөрий тавьж тоглох даалуу
модон даалуу — модоор хийсэн даалуу
суман даалуу — сум модоор хийсэн даалуу
ясан даалуу — ясаар хийсэн даалуу
даалуугаар барих — а.бусдын модыг даалуугаар идэж, гэр барих; б.даалуугаар ахалж идэх
даалуугаар дуудах — өөрт даалуу бийг зарлан ахлуулж идэх
даалуугаар идэх — бага модыг даалуугаар барьж идэх
даалуугаар нүүх — даалуу гаргах

Хоршоо үг

үүлүү/үүлүү даалуу — мөн тоглоомын ахлах даалуу, том мод
даалуу хуутуу — даалуу үүлүү

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.