Үндсэн хэсэг рүү шилжих

дэлбэлэх

үйл үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠳᠡᠯᠪᠡᠯᠬᠦ

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Юмыг дотоод даралт, тэлэх хүчний үйлчлэлээр гэнэт хагалах, тэсрүүлэх
  2. 2.
    Хага цохиж эвдэх
  3. 3.
    Морийг хөнгөрөөж хагсаалгүй унаж давхин оёг өвчин суулгах
  4. 4.
    этгээдЮу ч үлдээлгүй хулгайлах
  5. 5.
    Гааль дээр бараа таваар хураах.

Ойролцоо үг

Англи утга

  • үйл үгto explode, blow up

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)дэлбэлэх
Одоо ирээдүй цаг (-на)дэлбэлнэ
Өнгөрсөн цаг (-лаа)дэлбэллээ
Өнгөрсөн цаг (-в)дэлбэлэв
Өнгөрсөн цаг (-жээ)дэлбэлжээ
Үйлдсэн нэр (-сан)дэлбэлсэн
Хэвшсэн нэр (-даг)дэлбэлдэг
Холбох нөхцөл (-ж)дэлбэлж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)дэлбэлээд
Болзох нөхцөл (-вал)дэлбэлбэл
Хүсэх (-маар)дэлбэлмээр
Захирах (-аарай)дэлбэлээрэй
Үгүйсгэх (-хгүй)дэлбэлэхгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • бөмбөг дэлбэлэх — тэсрэх бөмбөгийг тэслэх

  • мөс дэлбэлэх — мөс зад цохих

  • дэлбэлэх гийгүүлэгч хэл — шинж. - уушгинаас гарсан хийг хэл, уруул зэрэг өгүүлэх эрхтэн хааж байгаад гэнэт нээхэд гарсан авиа

  • айл дэлбэлэх — айлын гэрийг ухах, эд зүйлсийг нь хуу хамах

Зүйр цэцэн үг

  • Уур хэдий их ч цээжээ дэлбэлдэггүй

Хоршоо үг

  • эслэх дэлбэлэх — битүү зүйлийг өөрийнх нь дотоод даралт, шатамхай бодосын тусламжтайгаар эвдлэх, устгах

  • няцлах дэлбэлэх — уралдааны морийг хагсаалгүй уралдуулж хэмхлэх

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.