заваан

тэмдэг нэрнэр үг/ˈt͡saw̜aːŋ/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠵᠠᠪᠠᠭᠠᠨ

Тайлбар

тэмдэг нэр

1.
Хоол хүнсний амт шимт, тос нүнжиг муутай нь
2.
Хүн, амьтны болхи бүдүүлэг балиар хааш яаш байдалтай нь; заваан ажилтай хүн (үр дүн, эцэс төгсгөл байхгүй, эргэж буцсан дампуу ажилтай хүн
3.
яриаЖигшмээр, зэвүүцмээр байдал
4.
Ургамлын зүйл

Ойролцоо үг

муухай жигшил төрөм бохир балиар

Англи утга

тэмдэг нэрdirty, tasteless, muddy

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	заваан
Харьяалахын тийн	завааны
Заахын тийн	завааныг
Өгөх орших тийн	заваанд
Гарахын тийн	заваанаас
Үйлдэхийн тийн	заваанаар
Хамтрахын тийн	заваантай
Чиглэхийн тийн	заваан руу
Олон тоо	—

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

заваан будаа — а.хог шороо, гаднын хольц ихтэй будаа; б.зунгааралдаж нялцайдаг будаа
заваан хоол — амт шимтгүй, бохир хоол
заваан үг — өөдгүй үг, ичгүүрэлтэй бүдүүлэг үг
заваан яриа — дургүй хүрэм, эх захгүй яриа
заваан дургана — урга. - навч нь ялам модны навчтай адил болоод баахан нимгэн, цэцэгтэй нэг зүйл мод
заваан өлөн — урга. - үет цагаан хулс бүхий хотгор газарт хольцолдон ургах нэг наст өвс

Хэлц үг

Ажилгүй хүнийг зарагч олон
Аальгүй хүнийг жигшигч олон
Залхуу хүнийг зандрагч олон
Заваан хүнийг гологч олон
Заваан ам завжаар
Завхай явдал булчингаар
Заваан хүн өвдөх нь олон
Залхуу хүн үүрэглэх нь олон
Залхуу хүн тоногийн дайсан
Заваан хүн савны дайсан
Залхуу хүн хулчимтгай
Заваан хүн өвдөмтгий

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.