зөгий

нэр үг/ˈt͡sɵɣiː/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

нэр үг

1.
амьтанЦэцгийн тоосоор хооллож, цэцгийн бал цуглуулдаг, олноор сүрэг болон амьдардаг, нисдэг шавж, олон зүйлтэй, заримыг нь хүн үржүүлж, цуглуулсан балыг нь ашигладаг

Англи утга

нэр үгbee

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	зөгий
Харьяалахын тийн	зөгийнW
Заахын тийн	зөгийгW
Өгөх орших тийн	зөгийдW
Гарахын тийн	зөгийгөөсW
Үйлдэхийн тийн	зөгийгөөрW
Хамтрахын тийн	зөгийтэйW
Чиглэхийн тийн	зөгий рүү
Олон тоо	зөгийнүүдW

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

морин зөгий — нарийвтар биетэй, шар, хар эрээн зүстэй, хатгавал хортой нэг зүйл том зөгий
шар зөгий — их бие нь шар эрээн, хүн малыг ээрч хатгадаг нэг зүйл зөгий
зөгийн бал — зөгий цэцгийн шүүсийг үүртээ цуглуулж боловсруулдаг амтлаг зүйл
зөгийн гэр — зөгийн сархинаг дахь зургаан өнцөгт бяцхан хонгио, зөгий түүнд өндөглөх ба балаа хадгална
зөгийн сархинаг — зөгийн зургаан талт гэрээр бүрдсэн сархинаг
зөгийн үүр — зөгийн орогнон үүрлэх газар

Хэлц үг

Зовлон олонтой газар ноёд элбэг
Зөгий олонтой газар бал элбэг
Чөтгөр олонтой газар лам элбэг
Зөгий эрээн боловч барс биш
Ялаа эвэртэй боловч үхэр биш
Зүг зүгтээ
Зөгий нүхэндээ
Зүү шивэх зайгүй
Зөгий хатгах завсаргүй

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *jöge, compare Buryat зүгы (zügy), Kalmyk зөг (zög).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.