Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

намар

нэр үг/ˈnamar̥/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠨᠠᠮᠤᠷ

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    Зуны дараа буюу найм, ес, аравдугаар сард тохиох улирал

Англи утга

  • нэр үгautumn, fall

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийннамар
Харьяалахын тийннамрын
Заахын тийннамрыг
Өгөх орших тийннамарт
Гарахын тийннамраас
Үйлдэхийн тийннамраар
Хамтрахын тийннамартай
Чиглэхийн тийннамар луу
Олон тоонамрууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • намрын хонгор салхи — намрын урьхан зөөлөн салхи

  • намрын уур орох — сарны зурхайн тооллоор намар болох

  • намрын эхэн сар — долоодугаар сарын сүүл

  • намрын хугас дунд — сарны зурхайн жилийн хорин дөрвөн улирлын нэг, намрын өдөр шөнийн тэнцэтгэл

  • намрын дунд сар — наймдугаар сарын сүүл, есдүгээр сарын эхэн

  • намрын сүүл сар — есдүгээр сарын сүүл, аравдугаар сар

  • намрын шар нар — намрын илчит нар

  • халуун намар — намар болоод удаагүй буюу долоон сарын сүүлч, наймдугаар сарын эхний аагим халуун үе

  • намрын мандариваа цэцэг — урга. - өвсөн иштэй, газраар бүрхэж ургадаг, удвал цэцгийн адил хүрэн цэцэгтэй, буурцаг шар, навч нь мандариваа цэцгийн навчнаас арай багахан нэгэн зүйл цэцэг

  • намрын могой төмс — урга. - уулын жим, гуу, ой модны завсар, сүүдэрлэг чийгтэй газар ургадаг олон наст өвс, төмслөг иш нь бөөрөнхий бөгөөд эмэнд орно

  • намрын сиймхийлэг цэцэг — урга. - өвсөн ишнээс ургадаг, улаан өнгөтэй, хэлтэс нь ацтай, намар цэцэглэдэг нэгэн зүйл цэцэг

  • намрын хайтан цэцэг — урга. - өвсөн ишнээс ургах, ногоон навчтай, цайвар улаавтар цэцэг

Хэлц үг

  • намрын оготор шар нар — богино хугацаанд хурцаар төөнөх намрын нар

    Утаа болсон жижигхэн хөх майхны гадна хөл нүцгэлэн, намрын оготор шар наранд тарайн хэвтэж байсан Галсан, Итгэлт, Хонгор хоёрыг харав (Ч.Лодойдамба, Тунгалаг тамир).

  • ↑ насны намар

  • ↑ халуун намраараа

  • Зун ургасан өвөлд тустай

  • Намар ургасан хаварт тустай

  • Наадам нь хуудам болдог

  • Намар нь өвөл болдог

  • Намар болбол өвс цайна

  • Нас ахивал үс цайна

  • Намар болоход навч шар

  • Нар гарахад тал шар

  • Намар дунд жороо эцэнхий

  • Хавар дунд гоёч даарамхай

  • Намар дэлбэртэл иднэ

  • Хавар хагширтал өлсөнө

  • Намар муурхвал бороотой

  • Хавар муурхвал салхитай

  • Намар наалдашгүй

  • Хавар халдашгүй

  • Намар нарсны төлөө зовно

  • Хавар харганы төлөө зовно

  • Намар натуу

  • Хавар хатуу

  • Намар өвс овоолохгүй бол

  • Хавар үхдэл овоолно

  • Намар сайхан ч дуулаад дуулаад цаашаа

  • Хавар муухай ч уйлаад уйлаад наашаа

  • Намар сарын нохой шонтой

  • Намар тосоо гүзээлж

  • Хавар тугалаа гүзээлэх

  • Намар уут дүүрэн бол

  • Хавар гэдэс дүүрэн

  • Намар хураар эхэлдэг

  • Хавар униараар эхэлдэг

  • Намар цагт

  • Хаан хүү хазаараа барьж

  • Хатан хүү хайчаа барьдаг

  • Намар цатгаацтай

  • Хавар хатгаацтай

  • Намар шиг гэртээ

  • … болон өөр 25

Зүйр цэцэн үг

  • Намар шиг гэртээ

  • Хавар шиг амьдрах

  • Намрын тэнгэр инээсээр инээсээр цаашаа

  • Хаврын тэнгэр уйлсаар уйлсаар наашаа

  • Ганган хүний үхэл хавар намар

Үгийн гарал

Inherited from Classical Mongolian ᠨᠠᠮᠤᠷ (namur), from Middle Mongol ᠨ᠋ᠠᠮᠤᠷ (namur) Proto-Mongolic *namur, compare Mongghul namuri.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.