Үндсэн хэсэг рүү шилжих

сэтгэлийн

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    (ухаанд төрөх санаа), бие сэтгэл хорш. (санаа бодол), дур сэтгэл хорш

Хэлц үг

  • сэтгэл урагдах — өр өвдөх, сэтгэл шимшрэх

  • сэтгэлийн уяа — бодлоос огт гарахгүй ямагт дурсан санагдаж байдаг зүйл

  • сэтгэл нь цадаагүй — гэдэс цадсан боловч юм дахиж идмээр санагдаад байх

  • сэтгэл дэнстэй — сэтгэл амаргүй

  • сэтгэлийн бичин тонгорцоглох — сэтгэл ихэд хөдөлж байж суух аргагүй болох

  • сэтгэлээс бөөн чулуу авч хаях — санаа амрах, зовох зүйлгүй болж тайвшрах

  • сэтгэлд бул хар чулуу болох — санааг ихэд зовоох

  • Савын хирийг угааж арилгана

  • Сэтгэлийн хирийг хэлж арилгана

  • Салхин шуурга уулнаас

  • Сэтгэлийн зовуурь дотроос

  • Сүүжийн хүчээр барсын сүүлийг шувтарна

  • Сэтгэлийн хүчээр хааны сахлыг шувтарна

  • Сэтгэлийн харанхуйгаас

  • Шөнийн харанхуй

  • Сэтгэлийн алгаас

  • Сээрийн алаг

  • Сэтгэлийн зовлонгоос

  • Биеийн зовлон дээр

  • Сэтгэлийн өвчнийг үгээр

  • Биеийн өвчнийг эмээр

  • Сэтгэлийн сайхан нь амьдралын чимэг

  • Царайн сайхан нь нүдний чимэг

  • Сэтгэлийн сайхан талыг тойрдог

  • Санааны охор хөлийг ороодог

  • Сэтгэлийн хир хэцүү

  • Саарийн хир гайгүй

  • Сэтгэлийн хирийг ярьж арилгана

  • Хувцасны хирийг угааж арилгана

  • Сэтгэлийн хирээс

  • Биеийн хир дээр

  • Сэтгэлийн цээр

  • Санааны сэв

  • Сээрийн бөхөөс

  • Сэтгэлийн бөх дээр

Зүйр цэцэн үг

  • Сэтгэлийн хирээс биеийн хир

  • Сэтгэл нь ширээн дээр

  • Сүүж нь шороон дээр

  • Сэтгэл гэмтний санаа амаргүй

  • Сэтгэлийн тэнхээ¬гээр мянгыг давна

  • Сэтгэлийн харанхуйгаас шөнийн харанхуй

  • Сэтгэлээс гай

  • Сэжгээс барцад

  • Сэтгэлд сэвтэй бол хормойд хийтэй

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.