Үндсэн хэсэг рүү шилжих

тарвага

нэр үг/tʰarwəɢ/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠲᠠᠷᠪᠠᠭ᠎ᠠ

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    амьтанШаравтар болон хүрэн бор өнгийн үстэй сүүн тэжээлтэн мэрэгч амьтан
  2. 2.
    амьтаншилжсэн утгаЖижиг

Англи утга

  • нэр үгmarmot, tarbagan; small

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнтарвага
Харьяалахын тийнтарваганы
Заахын тийн—
Өгөх орших тийнтарваганд
Гарахын тийнтарваганаас
Үйлдэхийн тийн—
Хамтрахын тийнтарвагатай
Чиглэхийн тийнтарвага руу
Олон тоотарваганууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • тарвага агнах — тарвага алахаар явах

  • тарвага ичих — өвөл тарвага нүхэндээ орж хавар болтол унтах

  • тарвага утах — тарваганы нүхэнд май тавьж тарвага агнах

  • тарваганы зусаал — тарвага халуун дулаан цагт байрлаж өсч үржих олон амсартай дош

  • тарваганы ичээ — тарвага орж унтан өвлийг өнгөрөөдөг нэг амсартай, мухартаа өвсөн хучилга дэвсгэр бүхий гүн нүх

  • тарваганы арьс — тарваганы биенээс салгаж авсан арьс

  • тарваганы тос — тарваганы өөхнөөс гарган авсан тос

  • тарваган тахал тусах — анагаах. - тарваган тахал өвчнөөр өвдөх

  • тарваган шийр — урга. - а.буурцагтан овгийн гурвалсан навчтай, шар цэцэгтэй эмнэлэгт хэрэглэх олон наст өвс; б.мөнхүү ургамлаар хийсэн эм

  • тарваган хүн — а.өсөлтийн эмгэгтэй одой хүн; б.доромж. намхан хүн

Хэлц үг

  • Тарвага алаад баяждаггүй

  • Тарваг алхаад дэвждэггүй

  • Тариа тарихад анжисаа

  • Тарвага агнахад хавхаа

  • Тас болж тэнгэр дээр гараагүй

  • Тарвага болж газар доор ороогүй

Зүйр цэцэн үг

  • Тарвага шиг таргалж

  • Тахиа шиг өндөглөх

  • Тарвага алаад баяждаггүй

  • Тамхи татаад хоосордоггүй

Хоршоо үг

  • тарвага гөрөөс — ан гөрөө

  • тарвага зурам — , тарваган тахал анагаах. - мэрэгч амьтан тарваганаас хүнд халдварлан тусах цочмог халдварт өвчин

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *tarbagan, compare Mongghul tarbugha. Sometimes connected with Ulch, Nanai тарга (targa, “beaver”), which themselves may be compared with Nivkh тʼаӻр (tʼaġr, “chipmunk”).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.