тарга

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

нэр үг

1.
Хүн, амьтны бие махбод дахь мах, өөх зэрэг шимт бодосын хуримтлал

Ойролцоо үг

илүү мах өөх

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	тарга
Харьяалахын тийн	тарганы
Заахын тийн	—
Өгөх орших тийн	таргад
Гарахын тийн	тарганаас
Үйлдэхийн тийн	тарганаар
Хамтрахын тийн	таргатай
Чиглэхийн тийн	тарга руу
Олон тоо	—

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

махан тарга — ногоонд бүрэн цадсан үеэс эхлэн хоёр хуримтлагдах тарга бөгөөд өөхөн таргын дэвсгэр болно
элгэн тарга — мал ногоонд бүрэн цадсан үед суух тарга, элгэн тарга авч буй хонь, ямаа, тэмээний цавины үс суларч, адуу, үхэр хошуунаасаа эхлэн гууждаг
хар гэдсэн тарга — элгэн таргын сүүлчийн үе, малын гэдэсний хана зузаарч сүв нарийсан чацархайлна
өөхөн тарга — долоодугаар сарын эхнээс аравдугаар сарын хооронд суух тарга
тосон тарга — өөхөн таргын дунд үе
ясан тарга — өөхөн таргын сүүлчийн үе, маханд нэвчсэн тос ясанд шингэнэ
арьсан тарга — аравдугаар сарын дундаас арван нэгдүгээр сарын дундыг хүртэл хонины арьс халимлаж, үсний булцуу бүдүүрч тослогтой болох үе
тарга авах — мал өвөлд өнтэй орох хүч чадалтай болох, таргалах
тараг авахуулах — малыг махан ба өөхөн таргатай болгох
тарга орох — тарга сууж эхлэх
тарга алдах/тарга харих — тарга нь шуурах
тарга суух — хүч тэнхээ, тэвээрэгтэй болох, таргалах
тарга сайтай — сайн махалж өөхөлсөн, тарган
тарга муутай — мах өөх муутай, туранхай

Зүйр цэцэн үг

Таргыг нь харахаар тархийг нь хар
Тарга таван хоногт

Хоршоо үг

тарга/тарга тэвээрэг — мал амьтны сайтар махалж өөхөлсөн нь, тамир тэнхээ суусан нь
хүч/хүч тарга — мал амьтны бие махбод дахь мах, өөх зэрэг шимт бодосын хуримтлал

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.