Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

хувцас

нэр үг/xʊwt͡sʰəs/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠬᠤᠪᠴᠠᠰᠤ

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    Хүний биедээ өмсч хэрэглэх эдийн ерөнхий нэр
  2. 2.
    өмсөхөд хүний биеийг хааж халхалах зүйл
  3. 3.
    хүний биедээ өмсөж хэрэглэх эдийн ерөнхий нэр

Ойролцоо үг

хувцас хунарэд бараахувцас өмссөндээл

Англи утга

  • нэр үгclothes, clothing

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнхувцас
Харьяалахын тийнхувцасны
Заахын тийнхувцсыг
Өгөх орших тийнхувцсанд
Гарахын тийнхувцаснаас
Үйлдэхийн тийнхувцсаар
Хамтрахын тийнхувцастай
Чиглэхийн тийнхувцас руу
Олон тоохувцаснууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • хувцас авах — а.хувцсаа тээж авч явах; б.хувцас худалдаж авах

  • хувцасны өлгүүр — а.хувцсаа дүүжлэх тусгай тавиур; б.шилж. сурсан мэдсэн зүйлээр тааруу хүн; в.шилж. маш туранхай

  • хувцасны шүүгээ — хувцас хийх зориулалт бүхий шүүгээ, сав

  • хувцас тайлах — хувцсыг биенээсээ салгах

  • хувцсаа тайчих — хувцсаа нэг нэгээр нь тайлах

  • хувцсаа хөнгөлөх — а.олон давхар хувцаснаасаа нимгэлэх; б.өвлийн зузаан хувцсаа өмсөхөө болих

  • ажлын хувцас — ажилд өмсөх хувцас

  • гадуур хувцас — гадуураа өмсөх хувцас

  • дүрэмт хувцас — цэрэг, эмнэлэг, дунд сургуулийн сурагчдын ажил хичээлд өмсөх ижил загварын хувцас

  • зуны хувцас — зуны улиралд өмсөх нимгэн хувцас

  • ёслолын хувцас — ёслол хүндэтгэлд өмсөх хувцас

  • өвлийн хувцас — өвлийн улиралд өмсөх дулаан хувцас

  • унтлагын хувцас — унтахдаа өмсөх нимгэн зөөлөн хувцас

  • хүүхдийн хувцас — хүүхэд багачуул өмсөхөд зориулж хийсэн хувцас

  • усны хувцас — усанд сэлэхдээ өмсөх тусгай хувцас

  • үндэсний хувцас — ямарваа нэгэн улс орны үндэсний онцлогийг харуулсан хувцас

  • цэрэг хувцас — цэрэг хүний өмсөх дүрэмт хувцас

  • шинэ хувцас — огт өмсөөгүй хувцас

Хэлц үг

  • Тариа нөөвөл үмхэхэд тус

  • Хувцас нөөвөл өмсөхөд тус

  • Хувцас биений чимэг

  • Эрдэм ухааны чимэг

  • Хувцас бурхан

  • Бие чөтгөр

  • Хувцас заамтайдаа сайхан

  • Хүүхэд ёстойдоо сайхан

  • Хувцас муут

  • Гурвын цаана

  • Хувцас хунар хуучирвал зочлох нөхөр ховор

  • Таних хүн олон ч сайн муу нь үлэмж

  • Хувцас эсгэвэл биеийнх нь хэмийг мэд

  • Алба авбал өвийнх нь хэмийг мэд

  • Хурган дээлтийг үзвэл хормойгоо залдаг ертөнц

  • Хувцас муутайг үзвэл хөөгөөд гардаг ертөнц

  • Хун галуу нуурын чимэг

  • Хувцас хунар биеийн чимэг

Зүйр цэцэн үг

  • Хувцас бурхан

  • Бие чөтгөр

  • Хувцасны сайн хуяг боловч хурим найранд өмсдөггүй

  • Үгийн эрхэм тангараг боловч өглөө үдэшгүй хэлдэггүй

Хоршоо үг

  • хувцас хунар — хүний биед өмсч хэрэглэх эдийн ерөнхий нэр

  • хувцас өмсгөл — хүний биед өмсгөх эд зүйл

  • гутал хувцас — хүний хөл болон биед өмсөх эд хэрэглэл

  • дээл хувцас — хувцас хунар

Товчилсон үг

  • ХЗЗҮ — Хувцас Захиалга, Засвар Үйлчилгээ

  • ХЗҮ — Хувцас Захиалгын Үйлдвэр

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *kubcasun, connected by Ramstedt with Korean 코위 (kowi, “dress”) and Proto-Tungusic *kup-. Compare East Yugur xobjosin, ghobcosin, Evenki куптумӣ (kuptumī, “to cover”).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.