хулуу

нэр үг/xʊ.ɮʊː/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг

1.
Хүн, малын хөлд бэртэнгэ, шар ус хурснаас тогтсон булцуу

IIнэр үг

1.
ургамалӨнгө цагаавтар, хэлбэр дүрс бөөрөнхий зэрэг янз бүр бий, цангараагүй байхад нь буцалган идэж болно, бас зүрэмлэн хатааж иднэ, хальсаар нь хулан шанага зэргийг хийнэ

нэр үг

1.
хүнсэнд хэрэглэж болдоггүй, хатуу хальстай жимсний нэг төрөл

Англи утга

нэр үгpumpkin, squash; gourd, calabash

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	хулуу
Харьяалахын тийн	хулууны
Заахын тийн	хулууг
Өгөх орших тийн	хулууд
Гарахын тийн	хулуунаас
Үйлдэхийн тийн	хулуугаар
Хамтрахын тийн	хулуутай
Чиглэхийн тийн	хулуу руу
Олон тоо	хулуунууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

хулуу босох — хуян өвчин хөдлөх
хулуу суух — хулуу тогтох
хулуу тархах — а.бага зэргийн хөдөлгөөн хийж боссон хулуугаа намдаах; б.ёгт. бусдад зодуулах
хулуу тогтох — хулуу өвчний архагтай болох
хулуу хөдлөх — хулуу өвчин нь үрэвсэх, дахин сэдрэх
дий хулуу — урга. - дун мэт хэлбэртэй нэгэн зүйл жижигхэн ногоо, гол төлөв давсалж иднэ; дун ногоо

Хоршоо үг

хулуу хуян — хүн, амьтны биед цусны шингэн хуралдан тогтсон өвчин; булцуу
шар ус — булцуу, хуян

Үгийн гарал

Borrowed from Chinese 葫蘆 /葫芦 (húlu, “gourd”).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.