хүзүүвч

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг

1.
Тэрэг чарга хөллөх морь малын хүзүүнд углаж, арал оосор торгох хэрэглэл
2.
Чимэг, гоёл болгож хүний хүзүүндээ зүүдэг зүйл
3.
Голдуу тугал, бяруу, нохой зэрэг амьтны хүзүүнд зүүдэг гогцоотой, олс дээс, сур зэргээр хийсэн оосор

IIнэр үг

1.
Үргэлжилсэн уул нурууны дундах хотгор, нахис, бяцхан хөтөл онь
2.
Гэр байшин хоёр буюу хоёр байшинг холбосон бяцхан пин мэт юм
3.
Хоёр юмны хооронд холбосон нарийн зурвас хэсэг
4.
Алт бусад хүнд жинтэй хүдрийг баяжуулахад хэрэглэдэг тэвш.

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	хүзүүвч
Харьяалахын тийн	хүзүүвчийн
Заахын тийн	хүзүүвчийг
Өгөх орших тийн	хүзүүвчид
Гарахын тийн	хүзүүвчээс
Үйлдэхийн тийн	хүзүүвчээр
Хамтрахын тийн	хүзүүвчтэй
Чиглэхийн тийн	хүзүүвч рүү
Олон тоо	хүзүүвчүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

морины хүзүүвч — морины хүзүүнд углаж, оосор торгох тоног
шүрэн хүзүүвч — шүрээр хийсэн хүзүүний зүүлт чимэг
нохойн хүзүүвч — нохойн хүзүүнд зүүсэн гогцоотой оосор
тугалын хүзүүвч — тугалын хүзүүнд зүүсэн оосор
уулын хүзүүвч — хоёр уулын дундах хотгор, хөтөл онь
байшингийн хүзүүвч — хоёр байшинг холбосон жижигхэн пин
гэрийн хүзүүвч — хоёр гэрийг холбосон бяцхан пин мэт зүйл
нуурын хүзүүвч — нуураас урсаж гарсан унжуу хэсэг

Хоршоо үг

хүзүүвч чимэг — хүзүүнд зүүх зүүлт

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.