хөрөө

нэр үг/xoro/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠬᠢᠷᠦᠭᠡ

Тайлбар

Iнэр үг

1.
Огтлох, зүсэх багаж

IIнэр үг

1.
Урсгал усны хоёр захаас эхлэн хөлдсөн байдал

IIIнэр үг

1.
Магнаг торгонд хэсэг хэсгээр хөндлөн нэхсэн луун хээ.

Англи утга

нэр үгsaw

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	хөрөө
Харьяалахын тийн	хөрөөний
Заахын тийн	хөрөөг
Өгөх орших тийн	хөрөөд
Гарахын тийн	хөрөөнөөс
Үйлдэхийн тийн	хөрөөгөөр
Хамтрахын тийн	хөрөөтэй
Чиглэхийн тийн	хөрөө рүү
Олон тоо	хөрөөнүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

гар хөрөө — гараар огтлох тайрах авсаархан багаж
заадлын хөрөө — заадал гаргах хөрөө
модны хөрөө — мод хөрөөдөх зориулалттай хөрөө
морин хөрөө — хоёр тийшээ даацтай дүнз модыг гараар хөрөөдөж банз болгон хэрэглэдэг аралтай том хөрөө
нарийн хөрөө — нимгэн хөрөө
самнааны хөрөө — самнаа зураас гаргах хөрөө
төмрийн хөрөө — төмөр хөрөөдөх зориулалттай хөрөө
уран хөрөө — янз бүрийн дүрс ухах хөрөө
утсан хөрөө — уран хөрөө
хөвчгүй хөрөө — хоёр талдаа буюу нэг талдаа бариултай хөрөө
цахилгаан хөрөө — цахилгаанаар ажиллах хөрөө
цүзгэр хөрөө — дунд хэрдээ цүлхгэр, богиновтор, бүдүүн тойм ажилд хэрэглэх хөрөө
эвийн хөрөө — нарийн хөрөө
усны хөрөө — урсгал усны хоёр захаасаа хөлдсөнийг нь

Хоршоо үг

хөрөө сүх — юмыг тайрах болон цавчих хэрэгсэл

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *kiröxe, see also Proto-Tungusic *xirəgə (“file”). Compare Dongxiang qirou, Evenki ирэгэ̄ (irəgə̄).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.