цан

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг

1.
хөгжимГууль, зэсээр дотоод хөндийг хийж, хоёр нимгэн хэлтсийг хавсран цохиж дуугаргах цохивор хөгжмийн зэмсэг, хумхам цан, дохио цан гэх мэтээр төрөл зүйл олон бий

IIнэр үг

1.
Хүйтний улиралд ус чийг зэргээс дэгдэж гарсан цас мэт царцсан уур ус

IIIнэр үг

1.
Монгол дүрслэх урлагт хэрэглэдэг босоо, хэвтээ зураас.

Ойролцоо үг

хяруу

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	цан
Харьяалахын тийн	цанын
Заахын тийн	цаныг
Өгөх орших тийн	цанд
Гарахын тийн	цанаас
Үйлдэхийн тийн	цанаар
Хамтрахын тийн	цантай
Чиглэхийн тийн	цан руу
Олон тоо	цанууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

цан дуугаргах — цанг цохиж дуу гаргах
цан цохих — цанг дэлдэх
цан цан хийх — хонх, цан зэргийг цохих, дэлдэхэд, хангинан дуугарах
цан тогтох — хүйтэн агаарт халуун уур, ус зэргээс цас мэт зүйл үүсэх
цонхны цан — хүйтэн цагт цонхон дээр тогтсон цас мэт зүйл

Хэлц үг

Цай мах наашаа
Цан хэнгэрэг цаашаа
Дунд байр наашаа
Дун бүрээ цаашаа
Цан хаана цохивол цам хаана цамнана
Цан хааш хавирвал цам тийш харайна
Цан яах гэж цохивол
Цам чингэж харайна

Хоршоо үг

цан хэнгэрэг — цохих, дэлдэх хөгжмийн зэмсгийн ерөнхий нэр
цан хүүрэг — хүйтэн агаарт ус чийгээс үүссэн хяруу мэт зүйл, мөн уур манан
цан хяруу — хүйтэнд царцсан цас мэт уур ус, шүүдэр
уур цан — хүйтэн агаарт гарсан уур, түүний хөрж хөлдсөн нь

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.