энэ

төлөөний үг/en/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠡᠨᠡ

Тайлбар

төлөөний үг

1.
Ойрын юмыг заан нэрлэх үг

Англи утга

төлөөний үгthis
төлөөний үгthis

Нийлмэл үг

энэ хүн — нүүр тулан уулзаж байгаа хүн
энэ зуур — ойр хавиар
энэ мэт — үүнтэй адилхан
энэ тушаа — үүний харалдаа, энэ хавьд
энэ хавьд — ойр орчимд
энэ мэтчилэн — энэ мэтээр, үүнтэй адил
энэ тэр болох — элдвийн олон юм болох

Хэлц үг

Нөхдөөсөө зөрөх
Нөхрөөсөө уйдах
Өнгө мөнгөнд шунах
Өндөр тушаалд горилох
Энэ бүхнийг
Эгнэгт цээрлэ
Өндөр хөх огторгуйд нар сар ээлжилсээр
Өдөр шөнийг өнгөрүүлэх
Өнгийг эрмэлзэгч ертөнцөд нэр ашгийг хүссээр
Энэ насыг нөхцөөх
Тэр зүгийг нь тэнгэр мэдэг
Энэ зүгийг нь заяа мэдэг
Тэр зүгийн тэнгэр мэдэж
Энэ зүгийн заяа мэдэг
Эд нь юм элбэгжихийг хүлцвэл
Өглөг хэзээ өгөх вэ?
Энэ бие чөлөөтэй болохыг хүлцвэл
Эрдэм хэзээ сурах вэ?
Элсэн говьд тэмээ чимэг
Энэ биед эрдэм чимэг
Энэ бие муу боловч эзэн хааны угсаа
Элээ хар боловч хангардийн аймаг
Энэ бие өсөөд эхээ хялайх муухай
Эрдэм ном сураад багшаа муулах муухай
Энэ бие үжирч
Энгэр газар ойртох
Энэ бие хэврэг
Эрхэм нэр мөнх
Энэ биеийн залууд
Ишигний махны халуунд
Энэ биеийнхээ залууд сур
Ээж аавыгаа амьдад нь асар
Энэ зангаа халахгүй бол
Эрлэгийн үүд ойрхон
Тэр зангаа тэвчихгүй бол
Тэрийх цаг ойрхон
Энэ төрөлдөө горьгүй
Эргэж төрвөл магадгүй
Энэ хүний эзэн нь дуудаж
Эр хошного нь хөдөлжээ
… болон өөр 12

Зүйр цэцэн үг

Энэ төрөлдөө горьгүй
Эргэж төрвөл магадгүй
Энэ биеийнхээ залууд сур
Ээж аавыгаа амьдад нь асар
Энэ бие өсөөд ээжээ хялайх муухай
Эрдэм ном сураад багшаа муулах муухай

Хоршоо үг

энэ тэр — а.ойр болон хол байгаа юм; б.олон юм; в.гэх мэт

Товчилсон үг

ЭТӨ — Энэ Тооллын Өмнөх

Үгийн гарал

From Classical Mongolian ᠡᠨᠡ (ene, “this”), from Middle Mongol ᠡᠨ᠌ᠡ (ene, “this”), from Proto-Mongolic *e-ne (“this”). Cognate with Buryat энэ (ene, “this”), Kalmyk эн (en, “this”), Dongxiang ene (“this”), etc.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.