Үндсэн хэсэг рүү шилжих

жаал

нэр үгтэмдэг нэрдайвар үг/t͡ɕaːɮ/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠵᠢᠭᠠᠯ

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Бага насны хүү, охин
  2. 2.
    Ах нарын бага
  3. 3.
    Давжаа, жижиг биетэй нь.
IIтэмдэг нэр
  1. 1.
    Бага сага, жижиг сажиг
  2. 2.
    Овоо, нэлээд
  3. 3.
    Хэсэг зуур

Англи утга

  • тэмдэг нэрlittle, small
  • нэр үгchild
  • дайвар үгa bit, somewhat, rather

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнжаал
Харьяалахын тийнжаалын
Заахын тийнжаалыг
Өгөх орших тийнжаалд
Гарахын тийнжаалаас
Үйлдэхийн тийнжаалаар
Хамтрахын тийнжаалтай
Чиглэхийн тийнжаал луу
Олон тоожаалууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • жаал хүү — балчир хүү

  • дүрсгүй жаал — сахилгагүй хүүхэд, дэггүй хүүхэд

  • жаал ах — бага ах

  • жаал ааруул — бага сага ааруул

  • жаал мэдэх — бага зэрэг мэдэх

  • жаал дээрдэх — арай дээрдэх

  • жаал томоожих — намба суух, ухаан суух

  • жаал азнах — хэсэг зуур азнах

  • жаал харах — түр харах

  • жаал явах — ойрхон зуур явах, хэсэгхэн зуур явах

Хэлц үг

  • Жаал байгаагүй

  • Хүн гэж байдаггүй

  • Жаал хулгана

  • Зааныг занах гэх шиг

  • Жаран настнаа хүндэл

  • Жаал хүүхдээ сурга

  • Заан хүчтэй ч бол

  • Жаал хулганаас айдаг

Хоршоо үг

  • жаал жуул — аар саар, жижиг сажиг зүйл

  • жаал зугаа — жижиг сажиг, аар саар

Үгийн гарал

Not found in Southern Mongolian, but compare Khamnigan Mongol jaala (“small”), Kalmyk җааль (jaalʹ, “newlyborn, child”). Perhaps derived somehow from earlier *jia-, compare Buryat жаа (žaa, “small”) and жаахан (žaaxan, “little”)

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.