Үндсэн хэсэг рүү шилжих

жаргах

үйл үг/tɕarɢax/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠵᠢᠷᠭᠠᠬᠤ

Тайлбар

Iүйл үг
  1. 1.
    Бие сэтгэл амгалан, аливаа үйлс эеэр нийлэлцэн байх
  2. 2.
    Зовуурь зүдүүргүй, аятай байх.
IIүйл үг
  1. 1.
    Унтрах, бөхөх
  2. 2.
    Шингэх, далд болох
  3. 3.
    Дуусах өндөрлөх
  4. 4.
    Унтаж нойрсох
  5. 5.
    хуучирсанНас нөгчих, өөд болох.

Ойролцоо үг

Англи утга

  • үйл үгto rejoice, be happy, delight; to set, fade away

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)жаргах
Одоо ирээдүй цаг (-на)жаргана
Өнгөрсөн цаг (-лаа)жаргалаа
Өнгөрсөн цаг (-в)жаргав
Өнгөрсөн цаг (-жээ)жаргажээ
Үйлдсэн нэр (-сан)жаргасан
Хэвшсэн нэр (-даг)жаргадаг
Холбох нөхцөл (-ж)жаргаж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)жаргаад
Болзох нөхцөл (-вал)жаргавал
Хүсэх (-маар)жаргамаар
Захирах (-аарай)жаргаарай
Үгүйсгэх (-хгүй)жаргахгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • жаргах үе — амар тайван, хүслээр амьдарч байх ахуй

  • жаргах цаг — амар тайван амьдрах цаг

  • жаргах эрх — сэтгэл амар амьдрах эрх

  • жарган суух — жаргал эдлэн суух

  • жарган цэнгэх — сэтгэл амар зугаацан цэнгэх

  • зул жаргах — зул бөхөх

  • нар жаргах — нар шингэх, нар орох

  • найр жаргах — найр тарах

  • нэвтрүүлэг жаргах — нэвтрүүлэг өндөрлөх

  • тавтай жаргах — тавтай нойрсох

Хэлц үг

  • Жаргах золны

  • Ядрах шорооны

  • Жаргах цагт сэрэмж хэрэгтэй

  • Зовох цагт хатуужил хэрэгтэй

  • Зовох цагт зайлалгүй

  • Жаргах цагт хэтрэлгүй

Хоршоо үг

  • жаргах зовох — жаргах зовохын аль алиныг үзэх

Үгийн гарал

Inherited from Classical Mongolian ᠵᠢᠷᠭᠠᠬᠤ (ǰirɣaqu), from Middle Mongol ᠵᠢᠷᠬᠠᠬᠤ (ǰirɣaqu), from Proto-Mongolic *ǰïrga-.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.