Үндсэн хэсэг рүү шилжих

залгих

үйл үг[ˈt͡saɮɟɪx]

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠵᠠᠯᠭᠢᠬᠤ

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Идээ ундааны зүйл, бусад зүйлийг улаан хоолойгоор оруулах
  2. 2.
    шилжсэн утгаЭзэрхэн эзэмдэх
  3. 3.
    Завшин шамшигдуулах
  4. 4.
    шилжсэн утгаОйр дотнын хүнээ үхэлд хүргэх, үгүй болгох

Ойролцоо үг

Англи утга

  • үйл үгto swallow; to devour

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)залгих
Одоо ирээдүй цаг (-на)залгина
Өнгөрсөн цаг (-лаа)залгилаа
Өнгөрсөн цаг (-в)залгав
Өнгөрсөн цаг (-жээ)залгижээ
Үйлдсэн нэр (-сан)залгисан
Хэвшсэн нэр (-даг)залгидаг
Холбох нөхцөл (-ж)залгиж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)залгаад
Болзох нөхцөл (-вал)залгивал
Хүсэх (-маар)залгимаар
Захирах (-аарай)залгаарай
Үгүйсгэх (-хгүй)залгихгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • шүлсээ залгих — а.шүлсээ улаан хоолойгоор давуулах; б.шилж. юманд ховдоглон шунаг сэтгэл гаргах

  • толгой залгих шахах — ширүүнээр аашлан донгодох

  • залгиж дуу­сах — үрэн таран хийж дуусах

  • толгойг нь залгих — ойр дотнын хүнээ үхүүлэх

  • эхийнхээ толгойг залгих — а.эх нь төрүүлээд, нас барах; б.эхээ үхэхэд хүргэх

Хэлц үг

  • бөмбөг залгих — жирэмсэн болох

  • бүлх зал­гисан мэт болох — а.ямар ч яриа хөөрөөгүй, дуугүй байх; б.үг дуугарч чадахгүй гөлөлзөх, яахаа мэдэхгүй гацах

  • үнэгний нүд залгих — унтахаа болих

  • ↑бөмбөг залгих

  • ↑ бүлх залгисан мэт болох

  • ↑ зажлалгүй залгих

  • ↑ толгой залгих шахах

  • ↑ толгойг нь залгих

  • ↑ улаан эсгий залгихад хүрэх

  • ↑ үнэгний нүд залгих

  • ↑ хэрээний нүд залгих

  • ↑ шаариг залгих

  • ↑ шүлсээ залгих

  • ↑ эхийнхээ толгойг залгих

  • Ангайх ам нь их боловч

  • Залгих хоолой нь нарийхан

  • Завилах нь жанжин

  • Залгих нь мангас

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.