Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

нам

нэр үгтэмдэг нэр/nam/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠨᠠᠮ

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    утУлс орны доторх нэгэн хэсгийн эрх ашгийг хамгаалж үзэл бодол, сонирхлоороо нэгдсэн хэсэг хүмүүсийн бүлгэм, улс төрийн байгууллага
IIнэр үг
  1. 1.
    Ургамал, амьтны аймаглал, бүлэглэл
IIIтэмдэг нэр
  1. 1.
    Орших байрын төвшин доогуур байдал; өндөр гэдгийн эсрэг утга
  2. 2.
    Өндөр биш
IVтэмдэг нэр
  1. 1.
    Дуу чимээ бага, чимээгүй, тайван
тэмдэг нэр
  1. 1.
    дайвар утга; дээшээ өргөгдсөн эсвэл тодорхой өндөрлөгөөс харьцангуй бага байх эсвэл яг тийм байх

Эсрэг үг

өндөр

Англи утга

  • нэр үгa (political) party
  • тэмдэг нэрlow

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийннам
Харьяалахын тийннамынW
Заахын тийннамыгW
Өгөх орших тийннамдW
Гарахын тийннамаасW
Үйлдэхийн тийннамаарW
Хамтрахын тийннамтайW
Чиглэхийн тийннам руу
Олон тоонамуудW

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • намын гишүүн — тухайн намын үзэл бодол улс орныг хөгжүүлэх хөтөлбөр зэргийг хүлээн зөвшөөрч, намын аль нэг байгууллагад нь харьяалагдах хүн

  • намын батлах — намын гишүүн мөн болохыг батлан илэрхийлэх үнэмлэх бичиг

  • намын үүр — намын анхан шат­ны нэгж

  • намын дүрэм — намын гишүүд, намын байгууллагуудын дагаж мөрдөх заавар

  • намд элсэх — намын гишүүн болох

  • нам нийлэх — а.намууд өөр хоорондоо нэгдэх; б.хуучир. сэм хуйвалдах, хүмүүс далдуур үгсэн эв­лэлдэх

  • мийн нам — мийн язгуурын амьтад

  • сонгинын нам — сонгинын бүл­гийн ургамал

  • нам дор газар — өндөрлөг бус тал газар

  • нам сандал — өндөр биш сандал

  • нам дуу — аяар, зөөлөн дуу

  • нам суух — дуу чимээ гаргалгүй, хөдөлгөөнгүй суух

  • нам унтах — бөх сайн унтах

  • нам цохих — дуугарах завдалгүй цохиж унагах

  • нам буудах — амин газар нь буудан алах

  • нам гүмийг эвдэх — чимээгүй, тайван байдлыг бусниулах

Хэлц үг

  • нам дарах — а.хөдлөх аргагүй болгох; б.аливаа гэмт үйлдлийг нуун далдлах; в.устган үгүй хийх

  • Навтгар уул модтой

  • Нам даруу ухаантай

  • Нам нийлж

  • Сэм хуйвалдах

Хоршоо үг

  • нам засаг — сонгуулиар олонхийн санал авсан намаас томилон сонгосон удирдах эрх бүхий дээд бай­гууллага

  • нам гүм — чимээ аниргүй, тайван

  • нам жим — ямар ч чимээ аниргүй

  • нам тайван — үймээн шуугиангүй тайван амгалан

Товчилсон үг

  • НБХ — Нам Бусчуудын Хөдөлгөөн

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.