Үндсэн хэсэг рүү шилжих

тэмтрэх

үйл үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Харанхуй болон юм үл үзэгдэх нөхцөлд юмыг гар, хөл болон тэмтрүүл зэргээр эрэх, хайх
  2. 2.
    Биеийн гаднаас дотор эрхтний хэмжээ байрлал, хөндүүрлэл, хатуу зөөлөн, арьсны уян хатан, чийглэг, халуун хүйтнийг дарж тэмтэрч, судас барьж мэддэг онош зүйн арга;

Ойролцоо үг

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)тэмтрэх
Одоо ирээдүй цаг (-на)—
Өнгөрсөн цаг (-лаа)—
Өнгөрсөн цаг (-в)тэмтрэв
Өнгөрсөн цаг (-жээ)—
Үйлдсэн нэр (-сан)—
Хэвшсэн нэр (-даг)—
Холбох нөхцөл (-ж)—
Урьдчилах нөхцөл (-аад)тэмтрээд
Болзох нөхцөл (-вал)—
Хүсэх (-маар)—
Захирах (-аарай)тэмтрээрэй
Үгүйсгэх (-хгүй)тэмтрэхгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • гараараа тэмтрэх — гараараа энд тэнд даран үзэх

  • хөлөөрөө тэмтрэх — хөлөө энд тэнд тавьж мэдэрч үзэх

  • тэмтрэн олох — гараар дарж үзэж байгаад хайсан зүйлээ олох

  • тэмтрэн эрэх — юмыг юм үл үзэгдэх орчинд дарж, барилж үзэн эрэх

  • гийчнээ хүндлэх гэж байдгаа тэмтрэх — зочноо дайлах гэж байдгаа шавхах

Хэлц үг

  • хүйс тэмтрэх — хүнийг өрх гэр, төрөл угсаагаар нь бүрмөсөн үгүй хийх, уг үндсийг нь таслах

  • ↑байдгаа тэмтрэх

  • ↑ хүйс тэмтрэх

Зүйр цэцэн үг

  • Тэмтрэн эрэх (юмыг юм үл үзэгдэх орчинд дарж

  • Барилж үзэн эрэх); тэмтэрсээр тэвнэ олох

  • Тэмцсээр үнэнийг олох

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.