Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

хэдэр

тэмдэг нэр

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

тэмдэг нэр
  1. 1.
    Хүний яхир хэвцэг, бусадтай эе эвгүй, хэгжүүн зантай
  2. 2.
    Араатан, адгуус амьтны ярдаг, догшин, ноцомтгой зантай

Ойролцоо үг

уцааруцаарламтгайааш муутай

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнхэдэр
Харьяалахын тийнхэдрийн
Заахын тийнхэдрийг
Өгөх орших тийнхэдэрд
Гарахын тийнхэдрээс
Үйлдэхийн тийнхэдрээр
Хамтрахын тийнхэдэртэй
Чиглэхийн тийнхэдэр лүү
Олон тоохэдрүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • хэдэр хүн — ааш муутай, бусадтай нийцгүй хүн

  • хэдэр үг — сэтгэлд тааламжгүй, муу үг

  • хэдэр нохой — ярдаг, зуумтгай нохой

Хэлц үг

  • Зөнөг хүн зөрүү

  • Хэдэр хүн хөшүүн

  • Харгис ноёны зөөлөн үгээс

  • Хэдэр зарааны хатуу үс дээр

  • Хигээс муутай тэрэг еслөхөд хялбар

  • Хэдэр зантай хүн хэрэлдэхэд хялбар

  • Хэдэр бэрх замд хичээлтэй

  • Хийсэм хадат ууланд сэрэмжлэлтэй

  • Хэдэр хүн хэрүүлч

  • Хэлгий хүн чалчаач

  • Хэдэр хүн хээр

  • Хэдрэг морь гадаа

  • Хэдэр хүн хээр хононо

  • Хэдэргийн мод гадаа хононо

  • Хэдэр хүн хээр хэвтдэг

  • Хэдэргэн мод гадаа хэвтдэг

  • Хэдэр хүн хээр хэвтэх

  • Хэдрэгний мод гадаа хэвтэх

  • Хэдэр эрийн ёдор хүү

  • Хэрүүлч эмийн хараалч охин

  • Хэдэр эцгийн ёдор хүү

  • Хэрүүлч эрийн хараалч эм

  • Хэлэмтгий хүн хэрүүлч

  • Хэдэр нохой зуугаач

  • Хэрүүлч хүн гэртээ муу

  • Хэдэр зан биедээ муу

  • Хэрүүлч хүн зулгаа бардаг

  • Хэдэр нохой соёогоо бардаг

  • Хэт хутга ишиндээ муу

  • Хэтэрхий мэргэдэд сургаал тус

  • Хэдэр тэнэгт гэсгээл тус

  • Хээрийн хүнд хээ үгүй

  • Хэдэр хүнд найр үгүй

Зүйр цэцэн үг

  • Хэдэр хүн хэрүүлч

  • Хэлгий хүн чалчаа

Хоршоо үг

  • хэвцэг/хэдэр яхир — бусадтай таарамжгүй бөгөөд догшин ширүүн зан авир

  • хэдэр догшин — ярдаг, хэвцгий зан байдалтай

  • хэдэр хэрцгий — яхир зөрүүд, харгис зантай

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.