цог

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг

1.
Дөл, утаа нь барагдсан ч, галтайгаа байгаа нүүрс

IIнэр үг

1.
Сүр сүлд, жавхаа, ид хав

Ойролцоо үг

ид хав ид хав

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	цог
Харьяалахын тийн	цогийн
Заахын тийн	цогийг
Өгөх орших тийн	цогт
Гарахын тийн	цогоос
Үйлдэхийн тийн	цогоор
Хамтрахын тийн	цогтой
Чиглэхийн тийн	цог руу
Олон тоо	цогууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

аргалын цог — аргалын шатсан гал
модны цог — модны шатаад утаагүй болсон галтай нүүрс
нүүрсний цог — нүүрсний утаагүй болсон гал
цог жавхлан нь буурах — сүр хүч, жавхаа нь доройтох
ид цог нь бүрдэх — ид хав нь цогцлох, бий болох

Хэлц үг

цог дээр суусан юм шиг — өргөсөн дээр суусан юм шиг
цог дээр суух/суусан юм шиг — гэнэт, огцом байж сууж ядах
Хол замд явах гэж байж хүү минь болсон идээнээсээ амсаад яв. Цог дээр суусан юм шиг сандарч тэвдээд яахав ээ.
↑ нүдэндээ галтай, нүүрэндээ цогтой
Царай нь тордмол өнгөтэй
Цог нь бордмол янзтай

Хоршоо үг

гал цог — а.юмны илч гарган шатаж буй үе болон утаа нь барагдаж галтайгаа байгаа нь; б.шилж. хийморьлог, сэргэлэн
цог жавхаа — сэргэлэн цовоо, ид хавтай
цог жавхлан — сүр хүч, жавхаа
цог заль — а.цовоо сэргэлэн, ид хавтай; б.оюун ухаан хурц дайчин
цог сүлд — хийморь жавхаа
цог учрал — өлзий, бэлэгтэй учрал
цог үзэмж — сүр сүлд, үзэсгэлэн жавхаа
цог хийморь — сүр сүлд, өнгө жавхаа
ид цог — ид хав

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.