Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

чадал

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    Тамир тэнхээ, бяр, хүч
  2. 2.
    физикНэгж хугацаанд гүйцэтгэсэн ажлаар хэмжигдэх физик хэмжигдэхүүн;
  3. 3.
    Хөрөнгө чинээ

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнчадал
Харьяалахын тийнчадлын
Заахын тийнчадлыг
Өгөх орших тийнчадалд
Гарахын тийнчадлаас
Үйлдэхийн тийнчадлаар
Хамтрахын тийнчадалтай
Чиглэхийн тийнчадал луу
Олон тоочадлууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • чадал ихтэй — бяр ихтэй

  • чадал гаргах — хүч чадал нь илрэн мэдэгдэх, мэрийн зүтгэх

  • чадал муутай/чадал багатай — а.тамир тэнхээ сул дорой; б.хөрөнгө чинээ багатай; в.мэдлэг чадвар муутай

  • чадал ихтэй/чадал сайтай — а.хүч тэнхээ ихтэй; б.ажил үйлийг хийхдээ чадамгай; в.эд хөрөнгө, амьдрал ахуй элбэг хүрэлцээтэй

  • чадал мэдэх — а.тамир тэнхээ мэдэх; б.мэдлэг чадвар мэдэх; в.хөрөнгө чинээ мэдэх

  • чадал орох — а.чадалтай болох; б.чадал хүч шаардагдах

  • чадал нэмэх/чадал суух — хүч чадал улам нэмэгдэх

  • чадлаа үзэлцэх — а.тамир тэнхээгээ үзэх; б.мэдлэг чадвараа үзэх; в.хөрөнгө чинээгээ үзэх

  • чадал заах — эрдэм мэдлэг, чадвараа гаргах

  • хөрөнгө чадал сайтай айл — хөрөнгө чинээ, хөрөнгө зоорь ихтэй айл

  • чадал чинээ муутай хүн — эд хөрөнгө, эрх хүч багатай хүн

  • мөнгөний худалдан авах чадал — тухайн үеийн мөнгөний нэгжээр худалдан авч болох таваарын хэмжээ

Хэлц үг

  • Ам гэж адасга шиг

  • Чадал гэж даац шиг

  • Санаа нь дэлхий

  • Чадал нь мэлхий

  • Санаа нь сүү

  • Чадал нь хар хулан

  • Тэсвэр тэжээх

  • Чадал цатгах

  • Тэсвэр тэсрэхгүй

  • Чадал шавардахгүй

  • Чадал муу боловч чармайна

  • Царай муу боловч эрвийнэ

  • Чадал нь муу боловч

  • Цээж нь эрхэм

  • Чадал оройтохоос

  • Цаг оройтдоггүй

  • Чанга гартай

  • Чадал сайтай эр

Хоршоо үг

  • хүч чадал — а.ямар нэгэн үйлийг хийж гүйцэтгэх нөөц боломж; б.бяр тэнхээ

  • бяр чадал — хүч тамир, тэнхээ

  • чадал дадал — аливаа зүйлийг хийж гүйцэтгэх чадвар дадлага

  • чадал тамир — хүч тэнхээ

  • чадал тэнхээ — тамир тэнхээ

  • чадал чансаа — мэдлэг чадвар

  • мэдэл чадал — а.эрдэм мэдлэг; б.эрх мэдэл

  • эрдэм/эрдэм чадал — мэдлэг чадвар

  • ид чадал — ид хав, хүч тэнхээ

  • ур чадал — урлах чадвар

  • хөрөнгө чадал — хурааж хуримлуулсан хөрөнгө чинээ, бэл бэнчин

  • чадал чинээ — хэр чадал, хөрөнгө чадал

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.