Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

үзүүр

нэр үг/ut͡sur/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠦᠵᠦᠭᠦᠷ

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    Урт гонзгор юмны шовх, нарийн тал буюу төгсгөл
  2. 2.
    Уурганы нарийн талд залгах саваа
  3. 3.
    шилжсэн утгаМонгол үндэсний бөхийн барилдааны сүүлийн даваа
  4. 4.
    шилжсэн утгаХязгаар, төгсгөл, туйл
  5. 5.
    жад, сумны үзүүр
  6. 6.
    ямар нэгэн уртын хэмжээстэй зүйлийн аль нэг талын төгсгөл
  7. 7.
    усны эх хэсэгрүү түрэн орсон хошуу
    • усан онгоц үзүүр тойроод явсан
  8. 8.
    хурц хэсэг (жадны үзүүр)
  9. 9.
    хурц ирмэг, үзүүр

Ойролцоо үг

зэвирмэгбуланөнцөгхошуузах

Англи утга

  • нэр үгpoint, tip; extremity; peak; the final round

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнүзүүр
Харьяалахын тийнүзүүрийн
Заахын тийнүзүүрийг
Өгөх орших тийнүзүүрд
Гарахын тийнүзүүрээс
Үйлдэхийн тийнүзүүрээр
Хамтрахын тийнүзүүртэй
Чиглэхийн тийнүзүүр лүү
Олон тооүзүүрүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • үзүүр гаргах — үзүүр бий болгох, үзүүрлэх

  • үзүүр огтлох — ботго чацга алдваас сүүлний нь үзүүрийг огтлоод шар тос буцалгаад дүрдэг монгол ардын мал эмнэлгийн арга

  • үзүүр алд — ойролцоогоор жаран сантиметр орчиж уртын хэмжээ

  • зангилааны үзүүр — зангилааны төгсгөл

  • хурууны үзүүр — хурууны төгсгөл хэсэг

  • хурц үзүүр — маш нарийн эхлэл буюу төгсгөл

  • хэлний үзүүр — хэлний шүдэнд шүргэх хэсэг

  • үзүүр татах — уурганы үзүүрт нарийн мод залгах

  • үзүүр түрүүний бөх — хамгийн сүүлийн даваанд барилдахаар үлдсэн хоёр бөх

  • үзүүр түрүү булаалдах — хэн нь түрүүлж, хэн нь үзүүрт үлдэхээ үзэх

  • нүдний үзүүр — харааны харах чадварын төгсгөл

  • сэтгэлийн үзүүр — сэтгэлийн уг, нэгэн сэтгэл

Хэлц үг

  • гарын үзүүрээр хийх — амархан хийх, хүч оролгүй хийх

  • гар хөлийн үзүүрт зарагдах — ойр зуурын ажлыг нь хийж өгөх

  • зүүний үзүүр оромгүй — маш дотно

  • нүдний үзүүрт — алс хол

  • ↑гарын үзүүрээр хийх

  • ↑ гар хөлийн үзүүрт зарагдах

  • ↑ ерөөлийн үзүүр

  • ↑ заяаны нүдэнд нь зүү шааж, залааны нь үзүүрт идээ буглах

  • ↑ жаран үзүүрт зүү

  • ↑ зүүний үзүүр оромгүй

  • ↑ нүдний үзүүрт

  • ↑ уруул үзүүргүй байтлаа зүрх хатгах өргөстэй

  • Үзүүр нь урт ч гэсэн

  • Үндэс нэг холбоотой

  • Үзүүр хүрвэл уяа хүрдэг

  • Үг хүрвэл хариу дуулдаг

  • Үнэн үгийн

  • Үзүүр ширүүн

Хоршоо үг

  • үзүүр адаг — юмны эхлэл төгсгөл

  • үзүүр орой — юмны шувтрах буюу дээд хэсэг

  • үзүүр сэжүүр — а.юмны зах; б.таамаглал, хэрэг явдлын сэжим

  • үзүүр ёзооргүй — а.эхлэл төгсгөлгүй; б.уг үндэсгүй

  • үзүүр хязгаар — юмны төгсгөл дуусгавар

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *hüjüxür, compare Dongxiang uzhu, Daur xujuur.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.