Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

хэрээ

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠬᠡᠷᠢᠶ᠎ᠡ

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    Юмыг холбож уях оосор
IIнэр үг
  1. 1.
    Эхнэр хүний магнай дээгүүр унжуулах гоёл;
  2. 2.
    хуучир. Албан тушаалтан, цэргийн ноёд, элчин нарт олгож байсан алт, мөнгөн пайз.
IIIнэр үг
  1. 1.
    Энд тэнд явж тоглох театр циркийн бүлэг жүжигчид
IVнэр үг
  1. 1.
    амьтанНэгэн зүйл махчин шувуу, урт нь жаран дөрвөөс жаран зургаан сантиметр, хүйтэн сэрүүн газар түгээмэл байдаг, ямагт хоёроороо явна, хавар эрт модны оройд өндөглөнө

Англи утга

  • нэр үгcrow

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнхэрээ
Харьяалахын тийнхэрээнийW
Заахын тийнхэрээгW
Өгөх орших тийнхэрээндW
Гарахын тийнхэрээнээсW
Үйлдэхийн тийнхэрээгээрW
Хамтрахын тийнхэрээтэйW
Чиглэхийн тийнхэрээ рүү
Олон тоохэрээнүүдW

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • морины хэрээ сур — хоёр морийг хооронд нь уяж холбосон сур

  • дуучны хэрээ — энд тэнд очиж дуулдаг явуулын бүлэг дуучид

  • хэрээний нүд — урга. - иш бүдүүн, хайрслаг навчтай, цайвар ногоон цэцэгтэй, улаан хүрэн жимстэй, хээр ургадаг, олон наст ургамал

Хэлц үг

  • баярласан хэрээ бархирах — аливаа юманд хэт хөөрч онгирох

  • амташсан хэрээ арван гурав эргэх — нэгэн удаа олсон ашигтаа амтшин олон дахин ашиг олох гэж хичээх

  • Бяраа мэдэж яв

  • Хэрээ мэдэж хий

  • Галуу ганц дуугарвал ган арилгадаг

  • Хэрээ хэд дуугарвал боохой ирдэг

  • Галуу ганц дуугарвал он ирдэг

  • Хэрээ хэд бархиравч он ирдэггүй

  • Галуу дуугарвал зун ирдэг

  • Хэрээ дуугарвал зуд ирдэг

  • Галуу дуурайж

  • Хэрээ хөлөө хөлдөөх

  • Оготно мэт хэдэр

  • Хэрээ мэт хэрүүлч

  • Усан доторх галууг

  • Хэрээ юунд хэрэглэх вэ

  • Ухаант мэргэдийн гайхамшгийг

  • Ухаан муут юунд хэрэглэх вэ

  • Хүн хэлэхдээ адилгүй

  • Хэрээ хоосон хашгирдаггүй

  • Хэвлээ мэдэж ид

  • Хэрээ мэдэж хэл

  • Хэдгэнэ хатгаад цус гарахгүй

  • Хэрээ тоншоод мах олохгүй

  • Хэн нь хэнээ муу гэх вэ

  • Хэрээ хэнээ хар гэх вэ

  • Хэн хэргийн идэш

  • Хэрээ шаазгай тоншуур

  • Хэрээ шаазгайн гудаш

  • Хэнгэрэг болсон гэдэстэй

  • Хэрээ болсон толгойтой

  • Хэнгэрэг бүрэх арьстай

  • Хэрэг мянган жил болсон ч хэвээрээ

  • Хэрээ мянган жил болсон ч хараараа

  • Хэрэг удавч ялзрахгүй

  • Хэрээ өтлөвч бууралтахгүй

  • Хэрээ адил хэрүүлч

  • Үнэг адил хулжин

  • Хэрээ галууг дуурайвал

  • Хөлөө хөлдөөдөг

  • … болон өөр 30

Зүйр цэцэн үг

  • Галууг дууриаж

  • Хэрээ усанд унаж үхэх

  • Хэрээ тонших зовлогогүй

  • Хэншүү гарах нүнжиггүй

  • Хэрээ нийхээ харыг гайхав гэх шиг

Хоршоо үг

  • хэрээ сүлжээ — хэрэн сүлжсэн юм

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *keriye, compare Buryat хирээ (xiree).

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.