Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

ариун

тэмдэг нэрнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠠᠷᠢᠭᠤᠨ

Тайлбар

тэмдэг нэр
  1. 1.
    Алив зүйлийн хир буртаггүй, цэвэр тунгалаг
  2. 2.
    Худал хуурмаггүй, цэгц шударга, үнэнч
  3. 3.
    Эрхэм дээд, нандин, нарийн

Ойролцоо үг

цэмцгэрцэвэрцэвэрхэнаятайхантунгалагшулуундагшинэрхэмгэгээнтэнгэрлэгариун гэгээн

Англи утга

  • тэмдэг нэрpure, clear, clean, holy, hygienic, sanitary

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнариун
Харьяалахын тийнариуны
Заахын тийнариуныг
Өгөх орших тийнариунд
Гарахын тийнариунаас
Үйлдэхийн тийнариунаар
Хамтрахын тийнариунтай
Чиглэхийн тийнариун руу
Олон тоо—

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • ариун ус — цэнгэг ус

  • ариун гурил — шишийн гурил

  • ариун угаал — хиргүй тунгалаг, цэвэр болгох зан үйл

  • ариун цэвэр байх — хир буртаггүй байх

  • ариун сэтгэл — ажил үйлийг дандаа зөв талаас нь боддог, хоргүй санаа бодол

  • ариун хөдөлмөр — шударга хөдөлмөр

  • ариун цагаан мөр — шударга сайн үйл

  • ариун дурсгал — нандин дурсгал

  • ариун заарт өвс — урга. - ой модны чөлөө.

Хэлц үг

  • Алаг нүдний харц нэг

  • Ариун зүрхний лугшилт нэг

  • Алт мөнгөөр биеэ чимснээс

  • Ариун цэврээр биеэ чимэглэ

  • Алтан бүснийх нь гархинаас барьж

  • Ариун дээлийх нь үртэснээс олох

  • Амтат чихрээс

  • Ариун сургаал

  • Арга ядсан амьтныг асар

  • Ариун номд чадахаараа хичээ

  • Ариун журмаар үнэн явбал

  • Аварга могой ч алт болно

  • Ариун зочин ирвэл

  • Нохойгоо цохидоггүй

  • Ариун усаар угаавал хиргүй

  • Ард олноор ярилцвал гэмгүй

  • Ариун явбал

  • Ашид тустай

  • Бузар аргаар олсон булга нөмөрч явснаас

  • Ариун хөлсөөрөө олсон адасга нөмөрч явсан нь дээр

  • Буруу ном гэм

  • Ариун үг эм

  • Буруу ном хижиг

  • Ариун үг эмч

  • Гэгээн газраар гэмшиж явж

  • Ариун газраар алхаж явах

  • Сурсан эрдмээр сувдыг ч олно

  • Ариун эрдмээр алтыг ч олно

  • Хатуужиж явбал хамагт тустай

  • Ариун явбал аминд тустай

Хоршоо үг

  • ариун цэвэр — хувь хүн болон олон нийтийн ахуйн соёлын төвшинг цэвэр цэмцгэр байлгах арга хэмжээ

  • цэвэр ариун — хир буртаггүй, ариун тунгалаг

  • ариун нандин — эрхэм дээд

Товчилсон үг

  • АЦ — Ариун Цэвэр

  • АЦБ — Ариун Цэврийн Булан

  • АЦЗ — Ариун Цэврийн Зааварлагч

  • АЦС — Ариун Цэврийн Станц

  • АЦХСС — Ариун Цэвэр, Халдвар Судлалын Станц

  • МЭАЦС — Мал Эмнэлэг, Ариун Цэврийн Станц

  • УМЭАЦТЛ — Улсын Мал Эмнэлэг, Ариун Цэврийн Төв Лаборатори

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *arïxun. Perhaps related or a borrowing from Proto-Turkic *arïg. Compare Turkish arı, Azerbaijani arı.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.