Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

галзуу

тэмдэг нэрнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠭᠠᠯᠵᠠᠭᠤ

Тайлбар

тэмдэг нэр
  1. 1.
    Хүн, амьтны төв мэдрэлийн эрхтэнг гэмтээдэг вируст өвчин, ухаан мэдрэл алдаж солиорно
  2. 2.
    шилжсэн утгаУуртай, догшин, эрч чадалтай, хөөрүү
  3. 3.
    шилжсэн утгаИлэн далангүй, нүүрэмгий гал цогтой хүн

Ойролцоо үг

догшинзэрлэгих ууртайхаргиссолиорсрнсолиотойгалзуу хүүхэн

Англи утга

  • тэмдэг нэрrabid (affected with rabies, pertaining to rabies); insane, crazy; irate; brazen
  • нэр үгrabies

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнгалзуу
Харьяалахын тийнгалзуугийн
Заахын тийнгалзууг
Өгөх орших тийнгалзууд
Гарахын тийнгалзуугаас
Үйлдэхийн тийнгалзуугаар
Хамтрахын тийнгалзуутай
Чиглэхийн тийнгалзуу руу
Олон тоогалзуугууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • галзуу нохой — галзуугаар өвчилсөн нохой

  • галзуу морь — хөөрүү морь

  • галзуу хурдан — их хурдан

  • галзуу чадалтай — эрч чадал сайтай

  • галзуу охин — нүүрэмгий зантай охин

Хэлц үг

  • галзуу улаан — дүнсэн тамхи

  • галзуу нохойн аманд гараа хийхээс ч буцахгүй [нас] — зоригтой, золбоотой байх үе

    Тэр үед чинь галзуу нохойн аманд гараа хийхээс ч буцахгүй цөс зүрхтэй байлаа гэж...

  • галзуу хар — хар архи

    ...энэ галзуу хартай ч талаар барагтай болсон шүү. Гүн нуруу балбарсантай, зүрх бас муу тул эмчээс ууж болохгүй гэж тас хориод байгаа юм (Ү.Сумъяа, Зуны өдөр).

    Галзуу хар чинь ёстой гамшгийн хар даа. Үүнийг уувал чухам архины халуун дотогшилж, амны халуун гадагшлаад аль байсныг хэлүүлж хэрэгт оруулна (Т.Мэргэнбилэг, Нүүдэл).

  • Гай газар доороос

  • Галзуу нохой салхин өөдөөс

  • Гай гамшиг газар доороос

  • Галзуу нохой жавар доороос

  • Галзуу морины амыг нь тат

  • Ганган эхнэрийн занг нь тат

  • Галзуу нохой өөрийн хүний гэж ялгахгүй

  • Гал түймэр өвч мод гэж ялгахгүй

  • Галзуу нохойд салхи нэмэр

  • Гашин хүнд архи нэмэр

  • Галзуу нохойн нүд улаан

  • Ганган эхнэрийн харц улаан

  • Гантай тэнгэрийн нар улаан

  • Ган төмөр гарт ширүүн

  • Галзуу эр эмдээ ширүүн

  • Ганган хүнд гархи нэмэр

  • Ганц сарын халуун

  • Галзуу идээний хүч

  • Ганц хүн ганцаараа

  • Галзуу нохой замаараа

  • Согтуу хүнд газар бүү заа

  • Галзуу хүнд мэс бүү бариул

Хоршоо үг

  • солио галзуу — а.сэтгэцийн элдэв өвчин эмгэг; б.шилж. эрээ цээргүй ааш авир

  • галзуу хөлчүү — архи ууж хөөрч онгирсон байдал

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *galjaxu, compare Mongghul ghalijiu.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.