Үндсэн хэсэг рүү шилжих

догшин

тэмдэг нэрнэр үгдайвар үг/tɔɡʃəŋ/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠳᠣᠭᠰᠢᠨ

Тайлбар

тэмдэг нэр
  1. 1.
    Эмнэг хангал
  2. 2.
    Хатуу, аагтай
  3. 3.
    Хүний зан байдлын түргэн хурц, хэрцгий ширүүн
  4. 4.
    Эртний монголын язгууртны нэгэн зүйл цол
  5. 5.
    Сүрлэг онгон, дагшин

Ойролцоо үг

Англи утга

  • тэмдэг нэрwild (untamed); fierce, ferocious; cruel, brutal, ruthless beastly; stern; haughty, arrogant; one of the titles among Mongol nobility; wrathful (of deities); majestic, sacred

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийндогшин
Харьяалахын тийндогшны
Заахын тийндогшныг
Өгөх орших тийндогшинд
Гарахын тийндогшноос
Үйлдэхийн тийндогшноор
Хамтрахын тийндогшинтой
Чиглэхийн тийндогшин руу
Олон тоодогшнууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • догшин морь — унаж эдлэж байгаагүй хангал морь

  • догшин салхи — асар хүчтэй салхи

  • догшин архи — хатуу архи

  • догшин айраг — хахарч хатуурсан айраг

  • догшин хор — агшин зуурт үхүүлэх чанартай хор

  • догшин шүү — газрын шүлтэт аммоний нитратуудын ерөнхий нэр

  • догшин хүн — ааш зан ширүүн хурц хүн

  • догшин авир — ширүүн зан авир

  • догшин зан — уур омог ихтэй зан

  • догшин түрэмгий — аливаа зүйлийг эз дийлэх гэсэн балмад дээрэнгүй зан авир

  • догшин уулс — сүрлэг сайхан уулс

Хэлц үг

  • Догшин гэдэг сэтгэлийн омог

  • Томоогүй гэдэг гэнэдлийн явдал

  • Догшин тэмээг бурантгаар

  • Долгин занг намуухнаар

  • Догшин үнээ тийрснээр

  • Доод биеийн дэлэнг битгий өшиглө

  • Дотор цагаан санаа нь дэлгэрэхийн тэмдэг

  • Догшин хар сэтгэл нь доройтохын тэмдэг

  • Номхон моринд ногт олон

  • Догшин моринд ташуур олон

  • Номхон морины ногт

  • Догшин морины чөдөр

  • Номхон морь ногтолж чадахгүй

  • Догшин морь чөдөрлөж чадахгүй

Хоршоо үг

  • зэрлэг догшин — атар онгон, эмнэг хангал

  • ардаг догшин — эмнэг догшин

  • атар догшин — эдлэж сургаагүй эмнэг хангал; эмнэг догшин

  • догшин/догшин эмнэг — мал адгуусны эдэлгээ уналгад сураагүй ардаг онгон нь

  • тэрсүү догшин — бусдын мэдэлд орохыг хүсдэггүй, ширүүн зан авиртай

  • харгис догшин — хэрцгий, хайрлах энэрэх сэтгэлгүй

  • хэрцгий догшин — харгис хэрцгий авирлах ёс бус зан байдал

  • ширүүн догшин — харгис хатуу авир

  • догшин долгин — тогтворгүй ширүүн зан ааш

  • догшин харгис — а.зан аашийн хэрцгийн балмад нь; б.дайсан

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *dogsïn, compare Daur dorshin.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.