Үндсэн хэсэг рүү шилжих

чадвар

нэр үг/ˈt͡ɕʰatw̜ar̥/

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

нэр үг
  1. 1.
    Оюуны болоод биеийн хүчин чадал
  2. 2.
    ямар нэг зүйлийг хийж гүйцэтгэхэд шаардлагатай оюуны чадвар эзэмшсэн байдал
  3. 3.
    зарим асуудлын хүрээнд шийдвэр гаргаж үр дүнд хүрэх чадвар

Ойролцоо үг

Англи утга

  • нэр үгability; capacity; power

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнчадвар
Харьяалахын тийнчадварын
Заахын тийнчадварыг
Өгөх орших тийнчадварт
Гарахын тийнчадвараас
Үйлдэхийн тийнчадвараар
Хамтрахын тийнчадвартай
Чиглэхийн тийнчадвар луу
Олон тоочадварууд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • чадвар муутай — чадал багатай

  • чадвар сайтай — хүч чадал сайн

  • ажиллах чадвар — ажил хөдөлмөр хийх хүч чадал

Хоршоо үг

  • авьяас чадвар — аливаа юмыг хийж бүтээх, сурч мэдэх төрөлхийн ой билиг

  • чадвар дадал — аливаа юмыг хийж бүтээх авьяас эрдэм, дадлага туршлага

  • дадлага чадвар — чадвар дадал

  • мэдлэг чадвар — хүний, сурч эзэмшсэн төвшин, түүнийгээ хэрэглэх оюуны чадал, дадлага

  • мэргэжил чадвар — урлаг спорт, шинжлэх ухаан, техникийн тодорхой салбарт ажил үүрэг гүйцэтгэхийн тулд тусгайлан эзэмшсэн мэдлэг, чадал

  • ур чадвар — урлах эрдэм чадал

  • эрдэм чадвар — мэдлэг чадал

Үгийн гарал

чадах (čadax, “can”) + -вар (-var)

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.