эмзэг

тэмдэг нэрнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

тэмдэг нэр

1.
Өвчний маш хөндүүр байдал
2.
Гэмтвэл аминд хүрч мэдэх хүн, амьтны биеийн чухал хэсэг
3.
Эд бөс, элдэв юмны эвдэрч хэмхрэхэд амархан нь
4.
Эрх танхил, хал дол үзээгүй
5.
Хүний сэтгэлийн гэм хориг
6.
Хайхрамж болгоомжгүй сул дорой, нэвтэрч орох гарахад амар газар
7.
шилжсэн утгаЯдуу, орлого багатай

нэр үг

1.
уян зөөлөн

Ойролцоо үг

бядгүй хэврэг үлбэгэр турьхан туйлбаргүй зөөлөн уян зөөлөн хурц нарийн гомдомхой нарийн мэдрэмтгий

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийн	эмзэг
Харьяалахын тийн	эмзгийн
Заахын тийн	эмзгийг
Өгөх орших тийн	эмзэгт
Гарахын тийн	эмзгээс
Үйлдэхийн тийн	эмзгээр
Хамтрахын тийн	эмзэгтэй
Чиглэхийн тийн	эмзэг рүү
Олон тоо	—

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

эмзэг газар — хүн, амьтны бие махбодын хөндүүр өвчтэй хэсэг
эмзгийг нь хөндөх — а.бие махбодын өвчтэй хөндүүр газар нь хүрэх; б.хүний сэтгэлийн гэм хоригийг хөндөх
эмзэг эрхтэн — а.гэмтвэл амь насанд хүрч мэдэх чухал эрхтэн; б.бэлгэ эрхтэн
эмзэг ачаа — эвдэрч хэмхрэхдээ хялбархан тээш
эмзэг сэтгэл — хатуужил суугаагүй сэтгэл
эмзэг бүлэг — засгийн газраас тогтоосон амьжиргааны баталгаажих түвшингээс доогуур амьдралтай, орлого багатай, ажил эрхлээгүй зэрэг хүн амын ядуу хэсэг

Хэлц үг

Эмзэг хүнд зовлон мундахгүй
Эрэлхэг хүнд бэрхшээл байдаггүй
Элмэг хүнд бэрхшээл мундахгүй

Хоршоо үг

эрх эмзэг — а.хэтэрхий зоргоороо, эрх танхи; б.өвдөхдөө амархан; в.хөндөж үл болох, ховор нандин

Товчилсон үг

НЭХЭАХН — Нийгмийн Эмзэг Хэсгийн Эрх Ашгийг Хамгаалах Нийгэмлэг
НЭХЭАХС — Нийгмийн Эмзэг Хэсгийн Эрх Ашгийг Хамгаалах Сан

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.