Үндсэн хэсэг рүү шилжих
keyboard.mn

үлгэр

нэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iнэр үг
  1. 1.
    аман зохАрдын аман зохиолын нэгэн төрөл болох бөгөөд гол төлөв ид шидтэй хүн, амьтан, мангас тэргүүтэн гардаг хүүрнэл зохиол
IIнэр үг
  1. 1.
    Эсгүүр хийхэд хэрэглэх загвар, хэв
  2. 2.
    Даган дуурайх, жишээ болгох зүйл
нэр үг
  1. 1.
    үйл явдлын талаар ярьж хэлж буй мэдээлэл

Ойролцоо үг

яриатүүххүүрнэлхуулбархэвзагвархэв загвардууриамалжишээбодит жишээүлгэр дууриалүлгэр жишээжишигтөсөлноорогбүтэц

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнүлгэр
Харьяалахын тийнүлгэрийн
Заахын тийнүлгэрийг
Өгөх орших тийнүлгэрт
Гарахын тийнүлгэрээс
Үйлдэхийн тийнүлгэрээр
Хамтрахын тийнүлгэртэй
Чиглэхийн тийнүлгэр лүү
Олон тооүлгэрүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • үлгэр цаг — цаг хугацааны дохиог радиогоор дамжуулах эгшинд харгалзсан дэлхий нийтийн цаг хугацаа

  • үлгэрийн баатар — үлгэрт гардаг дүр

  • бадарчны үлгэр — монголчуудын хэлэлцдэг хэрмэл ламын тухай хошин үлгэр

  • ёгт үлгэр — далд сургамжит утгатай богино зохиол

  • хувцасны үлгэр — хувцсыг олон тоогоор үйлдвэрлэхийн өмнө загвар болгон хийсэн цөөн тооны хувцас

  • үлгэр үзүүлэх — ямар байхыг өөрийн биеэр жишээлэн үзүүлэх

  • үлгэр жишээ сурагч — бусдад дуурайл болохуйц сайн сурагч

Хэлц үг

  • зангууны үлгэр — огт бүтэхгүй юм

  • үлгэрийн юм шиг — а.санаанд оромгүй, үлгэрт гардаг шиг сайхан, гайхалтай; б.маш хурдан, үлгэрт гардаг шиг санаагаар болох

  • үлгэр авах — дуурайх

    Та нар манай залуу аврагуудаас үлгэр аваачээ гэж л захимаар байна.

  • ↑ зангууны үлгэр

  • ↑ мянгуужингийн үлгэр болох

  • Оньсого гэвэл олийсон сохор

  • Үлгэр гэвэл үлийсэн сохор

  • Таавар мэддэггүй

  • Тантайн унтахыг мэдэгч

  • Үлгэр мэддэггүй

  • Өлийн унтахыг мэдэгч

  • Үг дагавал ухаантай болдог

  • Үлгэр дагавал цэцэн болдог

  • Үг нь цэцэн

  • Үлгэр нь тэнэг

  • Үг хэлбэл үндэстэй

  • Үлгэр хэлбэл сурвалжтай

  • Үг хэлэхдээ цэхийг нь

  • Үлгэр хэлэхдээ утгыг нь

  • Үлгэр түүх хэлж

  • Үхэр мал тэжээх биш

  • Үлгэр түүхийн юм

  • Үнэнтэй худал

  • Үлгэр цэцнээ дагана

  • Үхэр тугалаа дагана

  • Үлгэр яривал үхэл зовлон арилна

  • Оньсого хэлбэл он жилийн гай гарна

Зүйр цэцэн үг

  • Үлгэрт үнэний учир олон

  • Худалд хулгайн утга олон

  • Үлгэр сайн бол үйл нь сайн

Хоршоо үг

  • үлгэр домог — ард түмний аж амьдрал, түүхэн үйл явдлаас сэдэвлэсэн богино хэмжээний, хүүрнэн өгүүлсэн аман зохиолын төрөл

  • үлгэр тууль — ардын аман зохиолын томоохон хэмжээний төрөл

  • үлгэр шастир — томоохон хэмжээний бичгээр уламжлагдан ирсэн аман зохиолын төрөл

  • үлгэр түүх — домог, хууч яриа

  • үлгэр янз — дээл хувцасны загвар, хэлбэр янз

  • үлгэр маяг — жишээ болгон хийсэн анхны загвар

  • үлгэр дууриал — хүний үйл ажил болоод сахилга дэг журмын тал дээр даган дууриах жишээ

  • үлгэр дүр — а.даган баримтлах дүрэм болон хүний ажил хөдөлмөрийн бахархан дуурайх хувь; б.хүн амьтан ба эд зүйлийн хэлбэр янз, төрх

  • үлгэр загвар — хийх зүйлд жишээ болгосон зүйл

  • үлгэр жишээ — а.үлгэр дуурайл; б.даган дуурайж болохуйц сайн

  • үлгэр дүрэм — даган дууриах зүйл, баримтлан дагавал зохих юм

Товчилсон үг

  • МҮТЕМҮТ — Монголын Үлгэр Туульч, Ерөөлч, Магтаалчдын Үндэсний Төв

  • ҮЖ — Үлгэр Жишээ

  • ҮЖҮНХ — Үлгэр Жишээ Үлээвэр Найрал Хөгжим

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.