Үндсэн хэсэг рүү шилжих

авах

үйл үгнэр үг[ä.w̜ə̆χ]

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠠᠪᠬᠤ

Тайлбар

үйл үг
  1. 1.
    Аливаа юмыг өөрийн болгох, эзэмших
  2. 2.
    Хувцас, эд хэрэглэлийг гараар барьж тайлах, авч тавих, салгах
  3. 3.
    Хүн, амьтны биеэс өвчилсөн зүйлийг нь салгах
  4. 4.
    Биенд ямар нэг согог суух
  5. 5.
    Хүч нэмэгдүүлэх сул үгийн үүргээр хэрэглэгдэнэ
  6. 6.
    Нэгэнтээ үйлдэн өнгөрөх санааг илэрхийлнэ
  7. 7.
    Нэр үгийн дараа орж тухайн юм буй болох утга илтгэнэ
нэр үг
  1. 1.
    ямар нэг юмыг авах хэн нэгний үйлдэл

Ойролцоо үг

Англи утга

  • үйл үгto take, to grab, to seize; to appropriate, to claim, to assume; to obtain, to acquire; to receive, to accept; to buy; to do for one's own benefit; to take off (clothing, body parts); to do once

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)авах
Одоо ирээдүй цаг (-на)авна
Өнгөрсөн цаг (-лаа)авлаа
Өнгөрсөн цаг (-в)авав
Өнгөрсөн цаг (-жээ)авчээ
Үйлдсэн нэр (-сан)авсан
Хэвшсэн нэр (-даг)авдаг
Холбох нөхцөл (-ж)авч
Урьдчилах нөхцөл (-аад)аваад
Болзох нөхцөл (-вал)авбал
Хүсэх (-маар)авмаар
Захирах (-аарай)аваарай
Үгүйсгэх (-хгүй)авахгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • байр авах — а.орон сууцтай болох; б.тэмцээнд байр эзлэх

  • эхнэр авах — гэрлэх

  • тарга авах — мал таргалах

  • түрүү авах — а.тэмцээн уралдаанд аваргалах, тэргүүн байр эзлэх, б.наадамд морь нь түрүүлэх

  • ус авах — а.ус зөөж авчрах; б.усны аюулд өртөх; в.эмчлэх буюу шинжлэх зорилгоор ямар нэгэн эрхтэнд тогтсон усыг гаргах

  • үг авах — а.дуулгавартай байх; б.үг алдуулах

  • бээлий авах — а.гараас бээлийгээ мултлах б.бээлий худалдан авах

  • бөөрийг нь авах — а.бөөрний мэс засал хийх; б.шилж. айлгах, сүрдүүлэх; хүүхдийг айлгах үг

  • олгой авах — мухар олгой авах мэс засал хийх

  • гараа авах — гараа гэмтээх

  • салхи авах — а.салхинд цохиулах; б.шилж. ан амьтан ямар нэгэн зүйлийн үнэрийг салхиар сэрж мэдрэх

  • сурч авах — сурах

  • уулзаж авах — уулзах

  • түргэн авах — яаралтай цугларах

  • цохиод авах — цохих

  • ажиг авах — ажиг төрөх

  • хүч авах — а.таргалах; б.бусдын хүчинд шүтэх; в.чадал эрч нь нэмэгдэх

  • чийг авах — чийгтэх

  • ам авах — а.зөвшөөрсөн, хүлээсэн үгц гаргуулах, дахин няцахгүй гэж ягштал хэлүүлэх; б.учраа бөхөө амлах

  • ам хэл авах — а.батлах үг гаргуулах; б.сураг сонсох

  • арга хэмжээ авах — а.шийтгэл оногдуулах, шийтгэх; б.шаардлагатай асуудлыг шийдвэрлэх

  • газар авах — а.газар өмчилж авах; б.шилж. лавшрах, өвчин ужиж хүндрэх; в.шарил оршуулах газрыг товлон хөндөх

  • гэрэл авах — гэрэлд цохиулах, осолдож гэрэл үзүүлэх

  • нойр авах — унтах

Хэлц үг

  • гартаа авах — эрх мэдэлдээ оруулж эзэмших, өөрийн эрхшээлд оруулах

  • зүрх авах — ихэд айснаас болж хожим бэрхшээх

  • элэг авах — инээдэм болох, инээд хүргэх

  • ↑балай авах

  • ↑ бөөрийг нь авах

  • ↑ бярууныхаа толгойг огтолж, буулгаа авах

  • ↑ газар авах

  • ↑ ганзага аваад чөдөр авах

  • ↑ гараа авах

  • ↑ гартаа авах

  • ↑ гэрэл авах

  • ↑ дамыг нь авах

  • ↑ дөрлөж авах

  • ↑ ёроолгүй ховоогоор ус авах

  • ↑ зай авах

  • ↑ зууш авах

  • ↑ зүлд авах

  • ↑ зүрх авах

  • ↑ магнай авах

  • ↑ нуруугаа авах

  • ↑ нуухыг нь авах гээд нүдийг нь сохлох

  • ↑ өндөр авах

  • ↑ салхи авах

  • ↑ сүнс авах

  • ↑ тархи, толгой авах

  • ↑ улаан суганд нь орж авах

  • ↑ үг авах

  • ↑ үнэр авах

  • ↑ хар авах

  • ↑ хосыг нь авах

  • ↑ хосыг нь гурван алд [урт] авах

  • ↑ чээжээ авах

  • ↑ чи мэд чи мэд гэхээр чихийг нь огтолж авах

  • ↑ чөдрийг нь авах

  • ↑ элэг авах

  • ↑ эмээлээ гэдсэндээ авах

  • ↑ газар авахуулах

  • ↑ зүрхээ авахуулах

  • ↑ үнэр авахуулах

  • ↑ хосоо урт авахуулах

  • … болон өөр 45

Зүйр цэцэн үг

  • Авахдаа аварга могой

  • Өгөхдөө өрөлбө бахь

  • Аваагүй бэр

  • Агтлаагүй бурхан

Товчилсон үг

  • ААХ — Авах Арга Хэмжээ

  • ХАЧ — Худалдан Авах Чадвар

Үгийн гарал

Inherited from Classical Mongolian ᠠᠪᠬᠤ (abqu), from Middle Mongol ᠠᠪᠬᠤ (abqu), from Proto-Mongolic *ab-. Compare Buryat абаха (abaxa), Kalmyk авх (avx), East Yugur ab. Tentatively connected with Khitan [Khitan small needed] (aû), a hapax legomenon, by Yingzhe and Janhunen.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.