Үндсэн хэсэг рүү шилжих

өргөн

тэмдэг нэрнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠥᠷᠭᠡᠨ

Тайлбар

тэмдэг нэр
  1. 1.
    Нарийн гэдгийн эсрэг утга, юмны хөндлөн тал руугаа хэмжээгээр илүү болоод уужим байдал
  2. 2.
    шилжсэн утгаИх, үлэмж арвин
  3. 3.
    Дэлгэрэнгүй, олон удаа
  4. 4.
    нэг талаасаа нөгөө тал хүрэх зай нь их байх
    • өргөн зам
    • өргөн зангиа
    • гурван фийт өргөн
    • гол хоёр милл өргөн
    • өргөн мөртэй
    • өргөн гол
нэр үг
  1. 1.
    ямар нэгэн юмны нэг талаас нөгөө тал хүртэлх хэмжээ

Ойролцоо үг

Англи утга

  • тэмдэг нэрwide, broad

Тийн ялгал

Нэрлэхийн тийнөргөн
Харьяалахын тийнөргөний
Заахын тийнөргөнийг
Өгөх орших тийнөргөнд
Гарахын тийнөргөнөөс
Үйлдэхийн тийнөргөнөөр
Хамтрахын тийнөргөнтэй
Чиглэхийн тийнөргөн рүү
Олон тооөргөнүүд

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • өргөн мөрөн — талбайн хэмжээ хөндлөөшөө уужим мөрөн

  • өргөн тал — талбайн хэмжээ хөндлөн тийшээгээ уудам тал газар

  • өргөн дээл — өргөөшөө уужим элбэг дээл

  • өргөн магнай — магнай том

  • өргөн шанаа — том шанаа

  • өргөн энтэй бараа — бөс барааны өргөний хэмжээ их

  • баярыг өргөн тэмдэглэх — тухайн баярыг олон нийтээр тэмдэглэх

  • өргөн хүрээ — олныг хамарсан нь

  • өргөн далайц — тухайн зүйлийн хамрах хүрээ үлэмж их

  • өргөн мэдлэг — мэдлэгийн хүрээ их; олон салбарын мэдлэгтэй

  • өргөн навчит тайжийн жинс — урга. - олон наст өвс; толгойрхуу хэлбэрийн дөрвөөс зургаан сантиметр голчтой хөх цэнхэр өнгөтэй баг цэцэг үүсгэнэ, навч нь ишин дээрээ цуварч байрладаг, торлосон юм уу эсгийрхэг үслэгээр бүрхэгдсэн эгц босоо, бат бөх иштэй, голлосон бүдүүн үндэстэй, хээр, хуурай нуга, уулын хээр хайрга чулуутай хажуу, хад асганд ургадаг, бэлчээр тэжээлийн ач холбогдолтой ургамал

  • өргөн хэрэглээний бараа — хүмүүсийн амьдрал ахуйд өдөр тутам, их хэрэглэгддэг бараа таваар

  • өргөн хэрэглэгддэг үгс — их хэрэглэгддэг идэвхтэй үгс

  • өргөнөөр тайлбарлан таниулах — дэлгэрэнгүй тайлбарлаж таниулах

Хэлц үг

  • Газар дэлхий дээрх ганцхан нөхөр

  • Өргөн дэлхий дээрх үүрдийн нөхөр

  • Өндөр гэр эзнээ басах

  • Өргөн хороо малаа басах

  • Өндөр даваанд уналгаа

  • Өргөн голд биеэ

  • Өргөн мөрөнд гаталгаагаа

  • Өндөр нь хавтгараа давах

  • Өргөн нь нарийнаа авах

  • Өндөр тэнгэр

  • Өргөн далай

  • Өндөр тэнгэр эцэг

  • Өргөн далай эх

  • Өндөр ууланд шат ч бий

  • Өргөн далайд сал ч бий

  • Өндөр уулын өвөр дээр байдаг

  • Өргөн голын зах дээр байдаг

  • Өндөр уулын хөтөл зорь

  • Өргөн мөрний олом зорь

  • Өргөн голд гүүр хэрэгтэй

  • Өсвөр хүүхдэд сургаал хэрэгтэй

  • Өргөн голд хөвөө хэрэгтэй

  • Өсвөрийн хүүхдэд сургаал хэрэгтэй

  • Өргөн заасан нь өдрийн газар

  • Хуруугаараа заасан нь хоногийн газар

  • Үг хөөр

  • Өргөн замтай

Хоршоо үг

  • өргөн уудам — талбайн хэмжээ их, цэлгэр

  • өргөн олон — олон түмэн

  • өргөн түмэн — олон түмэн

Товчилсон үг

  • ӨХБ — Өргөн Хэрэглээний Бараа

  • РӨНС — Радио Өргөн Нэвтрүүлгийн Станц

Үгийн гарал

From Proto-Mongolic *örgen, compare Mongghul rgon.

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.