Үндсэн хэсэг рүү шилжих

дарах

үйл үгнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

ᠳᠠᠷᠤᠬᠤ

Тайлбар

Iүйл үг
  1. 1.
    Юмыг доош болгохоор хүчдэх
  2. 2.
    Юмны хэв дүрсийг юман дээр гаргах
  3. 3.
    Далдлах, бүрхэх
  4. 4.
    Доош нь болгох
  5. 5.
    Намжуулах, хорогдуулах
  6. 6.
    Давхцах, дээрээс нь нэрмэх
  7. 7.
    Юмыг хадгалах нөөцлөх
  8. 8.
    Нөөцлөх
  9. 9.
    Ялах, устгах
  10. 10.
    Мөрдөн мөшгөх, хөөж гүйцэх
  11. 11.
    Жимс жимсгэнээр дарс хийх, исгэх
  12. 12.
    Хаах, түгжих
IIүйл үг
  1. 1.
    дарах ваар (үзүүр захыг нь дарж угсрах дээврийн ваар).

Ойролцоо үг

Англи утга

  • үйл үгto repress

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)дарах
Одоо ирээдүй цаг (-на)дарна
Өнгөрсөн цаг (-лаа)дарлаа
Өнгөрсөн цаг (-в)дарав
Өнгөрсөн цаг (-жээ)даржээ
Үйлдсэн нэр (-сан)дарсан
Хэвшсэн нэр (-даг)дардаг
Холбох нөхцөл (-ж)дарж
Урьдчилах нөхцөл (-аад)дараад
Болзох нөхцөл (-вал)дарвал
Хүсэх (-маар)дармаар
Захирах (-аарай)дараарай
Үгүйсгэх (-хгүй)дарахгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • модоор дарах — юмны дээр мод овоолох

  • төмрөөр дарах — дээр нь төмөр тавих

  • бух дарах — хуучир. - эрт үед ашиглаж байсан төмрийн хүдэр хайлуулан боловсруулах арга

  • онх дарах — а.тогл. Хятадын буу хэмээх тоглоом тоглох; б.шилж. тааж тааварлах

  • бар дарах — барын хэвийг гаргах

  • тамга дарах/тэмдэг дарах — тэмдэг тавих

  • хуруу дарах — а.эрхийгээр эхлэн тоолох; б.тогл. нуусан хурууг олж тоглох; в.төлөг мэргэнд эрхийгээр бусад хурууны үеийг тоолох

  • эрхий дарах — эрхий хурууны ормыг бичиг дээр дарж баталгаа болгох

  • алга дарам — а.өргөнөөрөө нэгэн алгын хэр хэмжээтэй; б.шилж. өчүүхэн жижиг

  • хог дарах — а.хог их болох; б.хогийг цэвэрлэх, булах

  • шороо дарах — шороо бүрхэх

  • дарж бичих — үзэг, бийрний толгойг доош хүчлэн бичих

  • толгой дарах — а.толгойгоо гудайлгах; б.толгой дараалах

  • амьсгаагаа дарах — түр амсхийх

  • насаа дарах — насаа багасгаж хэлэх

  • омгийг нь дарах — а.ааг сүрийг нь бууруулах, зориг цөсийг нь мохоох; б.юмыг исгэх болон барьж оёхдоо хошуурсан хэсгийг нь нугалах

  • өр дарах — а.хэн нэгнээс зээлсэн зүйлийнхээ оронд өөр юм өгч төлөх; б.бусдад өгөх ёстой зүйлээ өгч дуусах

  • уураа дарах — уураа барих

  • үнэ дарах — а.цалин өгөхгүй хэт удаах; б.үнэ хорогдуулах

  • цалин дарах — цалингаас суутгах

  • чимээ дарах — чимээ шуугианыг намжаах

  • ажил дарах — олон ажил давхцах

  • нас дарах — а.нас өндөр болж тамир тэнхээ муудах; б.амьдарсан жилээ дутуу хэлэх

  • хөл дарах — хүн олноор ирэх

  • шилээ дарах — ар араасаа давхцах

  • мал дарах — малын тоо, толгойг нуух

  • ногоо дарах — а.ногооны зүйлийг давсалж хадгалах; б.ногоог бөөнөөр нь худалдаж авах

  • тоо дарах — дутуу тоо гаргах

  • бараа дарах — дамын худалдаачид элбэг барааг ховор болохоор нь худалдаалахаар нөөцлөх

  • хав дарах — чанд хадгалах

  • дайснаа дарах — дайснаа буулган авах, устгах

  • толгой даран устгах — бүгдийг нь хүйс тэмтрэх

  • даран одох — завдуулахгүй уулгалан булаах

  • дайсныг хөөн дарах — хөөж устгах

  • хад дарах — хад исгэх

  • хаалга дарах — хаалга түгжих

  • өл дарах — өлсгөлөн үедээ бага сага юм идэх

  • хор дарах — хорны үйлчлэлийг намдаах, зогсоох

  • дэв дарах — хэт шунал, хорхойгоо намжаах

  • шувуу өндөг дарах — шувуу өндөгөө дулаан хучин бойжуулах

  • … болон өөр 2

Хэлц үг

  • буу дарах — онх дарах

  • хар дарах — муу муухай, аймшигтай юм зүүдлэх

  • ↑аагий нь дарах

  • ↑ гилийн ноёнгоор бундангийн хатан дарах

  • ↑ гулиа дарж, голио гишгэх

  • ↑ гэзэг дарах

  • ↑ зуузай дарах

  • ↑ махан дээр ма тамга дарах

  • ↑ нас дарах

  • ↑ олбог дарах

  • ↑ омрууг нь дарах

  • ↑ толгой дарах

  • ↑ хазаар дарах

  • ↑ хар дарах

  • ↑ хорхой дарах

  • ↑ хөл дарах

  • ↑ хуруу дарах

  • ↑ царай дарах

  • ↑ цөсийг нь дарах

Зүйр цэцэн үг

  • Өндөгөө дарсан шувуу шиг

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.