Үндсэн хэсэг рүү шилжих

дүүрэх

үйл үгтэмдэг нэрнэр үг

Зөв бичгийн дүрмийн толинд бүртгэлтэй

Тайлбар

Iүйл үг
  1. 1.
    Тодорхой орон зайд өөр зүйл ахиж багтаах зайгүй болох, багтаамжгүй болох
  2. 2.
    Шигүү, олон болох
  3. 3.
    Автагдах, эзлэгдэх
IIүйл үг
  1. 1.
    Дуусах, гүйцэх
  2. 2.
    шилжсэн утгаШийдсэн;
IIIүйл үг
  1. 1.
    Морь, унаатай хүн юмыг эмээл дээрээ багтаан урдаа авч явах

Ойролцоо үг

Үйл үгийн хувирал

Үйлдэх нэр (-х)дүүрэх
Одоо ирээдүй цаг (-на)дүүрнэ
Өнгөрсөн цаг (-лаа)дүүрлээ
Өнгөрсөн цаг (-в)дүүрэв
Өнгөрсөн цаг (-жээ)дүүрчээ
Үйлдсэн нэр (-сан)дүүрсэн
Хэвшсэн нэр (-даг)дүүрдэг
Холбох нөхцөл (-ж)дүүрч
Урьдчилах нөхцөл (-аад)дүүрээд
Болзох нөхцөл (-вал)дүүрвэл
Хүсэх (-маар)дүүрмээр
Захирах (-аарай)дүүрээрэй
Үгүйсгэх (-хгүй)дүүрэхгүй

Дүрмээр үүсгэж, зөв бичгийн дүрмийн толиор шалгасан. Толинд олдоогүй хэлбэрийг «—» гэж үлдээсэн.

Нийлмэл үг

  • аяга дүүрэх — аяганд хийсэн зүйл амсарт тулах

  • хувин дүүрэх — хувин бялхах

  • баяр хөөрөөр дүүрэх — баяр хөөрөөр бялхах

  • оёж дүүрэх — оёж дуусах

  • хүүхэд дүүрэх — хүүхдийг урдуураа сундалж явах

Хэлц үг

  • сав нь дүүрэх — а.сэтгэл ханах; б.шилж. хийсэн муу үйлийнхээ лайг эдлэх

  • тулам нь дүүрэх — муу хэрэг бүхнийг үйлдэж гүйцэх, нүглийн сав нь дүүрэх

  • ↑сав нь дүүрэх

  • ↑ тулам нь дүүрэх

  • ↑ чээж дүүрэх

Зүйр цэцэн үг

  • тулам нь дүүрэх (муу хэрэг бүхнийг үйлдэж гүйцэх

  • Нүглийн сав нь дүүрэх); #Шигүү

  • Олон болох: ганцаас газар дүүрэх

  • Хоёроос хороо дүүрэх

  • (тариа будаа

  • Мал сүрэг мэт өсч үржих); #Автагдах

  • Эзлэгдэх: баяр хөөрөөр дүүрэх (баяр хөөрөөр бялхах: #шилж. Ходоод

  • Гэдсэнд хий хуримтлагдах.@дүүрэх II үйл. #Дуусах

  • Гүйцэх: оёж дүүрэх (оёж дуусах); #шилж. Шийдсэн; #шилж. Өнгөрсөн

  • Арга алга болсон: дүүрсэн хэрэг

  • Дүнхийсэн толгой

Илүү дэлгэрэнгүй тайлбарыг Монгол хэлний их тайлбар толь (mongoltoli.mn)-оос харна уу.

Өгөгдлийн эх сурвалж

Викитоль — Mongolian Wiktionary — © Mongolian Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Mongolian Wiktionary contributors.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: 2026-09-01-ний өгөгдлийн сангаас хуудас бүрийн «Монголоор» хэсгийг авч, вики тэмдэглэгээг арилгаж, товчилсон тэмдэглэгээг дэлгэсэн (шилж → шилжсэн утга). Тайлбар, нийлмэл үг, хэлц, зүйр үг, хоршоо үг, эсрэг үг, товчилсон үгийг толгой үг бүрийн дор цэгцэлсэн. Тайлбарын агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

The Mongolian WordNet (MonWN) — © The Mongolian WordNet authors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: Altangerel Chagnaa, Amarsanaa Ganbold, Khuyagbaatar Batsuren, Oyundari Nyamdavaa, Zoljargal Munkhjargal, Erdenebileg Batbaatar.

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Эх өгөгдлийг хайлтад тохируулан дахин бүтэцчилсэн — утга бүрийг synset-ээр нь цэгцэлж, ойролцоо үгсийг эрэмбэлж, үсгээр хуваасан. Үг, тайлбар, жишээний агуулгыг өөрчлөөгүй.

Эшлэл: Batsuren, K., Ganbold, A., Chagnaa, A., Giunchiglia, F. Building The Mongolian WordNet. Proceedings of the 10th Global WordNet Conference (GWC), p. 238, 2019.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

English Wiktionary — Mongolian entries (Kaikki.org) — © English Wiktionary contributors. CC BY-SA 4.0 лицензээр тараагдсан.

Зохиогчид: English Wiktionary contributors, Tatu Ylonen (wiktextract).

Бидний хийсэн өөрчлөлт: Англи утгыг (зөвхөн хувилал заасан утгуудыг хасаж, давхардлыг арилгаж), дуудлагын IPA, монгол бичгийн хэлбэр, үгийн гарал, нэрийн тийн ялгалын хүснэгтийг авсан. Орчуулж, дахин бичээгүй.

Эшлэл: Tatu Ylonen. Wiktextract: Wiktionary as Machine-Readable Structured Data. Proceedings of LREC 2022, pp. 1317–1325.

Эх өгөгдөл нь ямар нэгэн баталгаагүйгээр, байгаа байдлаараа нийлүүлэгдсэн (лицензийн 5-р зүйл).

Тийн ялгал, хувирлын хүснэгт: дүрмээр үүсгэсэн хэлбэр бүрийг Б. Батмөнхийн mn_MN зөв бичгийн толь-оор (Ц. Дамдинсүрэн нарын «Монгол үсгийн дүрмийн толь»-д үндэслэсэн, LPPL 1.3) шалгаж, зөвхөн толинд байгаа хэлбэрийг харуулна.

Энэ хуудасны өгөгдөл: дээрх эх сурвалжаас үүсгэсэн тул мөн адил CC BY-SA 4.0 лицензтэй, нэмэлт хязгаарлалтгүйгээр нээлттэй байна. Боловсруулсан өгөгдлийг /data/dict/ хаягаас чөлөөтэй татаж авч болно.